مشكات هدايت ( فارسى ) — الصفحة ١٢٠

اصول سعادت انسان

شاهد و مدّعى و حاكم اين دادگاه وجدان است . گاه وجدان ، انسان را وادار به خودكشى مىكند و به خاطر جنايتى كه كرده و يا كسى را كه كشته وجدان او را راحت نمىگذارد .

احتمال سوم : ايمان

ايمان به خدا و معاد ، واعظ درونى است كه انسان را از ارتكاب معاصى باز مىدارد .

احتمال چهارم : عقل ، وجدان و ايمان

ممكن است هر سه با هم واعظ درون باشد كه اگر زنده و بيدار باشند ، اصل اوّل سعادت انسان ( واعظ درونى ) مهيّا شده است .

نكته : واعظ درون از واعظ برون بهتر است ، چرا كه واعظ برون گذشتهء انسان و يا تصميمات آيندهء او را نمىداند و همه جا همراه انسان نيست ، در حالى كه واعظ درون اين ويژگىها را دارد .

اصل دوم : محاسبه

حسابرسى ، اساس سعادت انسان است و دليل روشنى دارد ، زيرا دو كار انجام مىدهد :

1 - جلوى ضرر را مىگيرد .

2 - به برنامه‌هاى سودآور ، شتاب مىدهد .