انيس الموحدين ( فارسى ) — الصفحة ١٥
[ مقدمه ]
اين دو كتاب مشكلات و خزائن هر يك چون كشكول علامه شيخ بهائى ، سفينهاى حامل مثقلات از مطالب متنوعه و امتعه ممتعه در هر باباند . « مشكلات » امتن از « خزائن » و « خزائن » املح از آنست .
اين جانب حسن حسن زاده آملى خزائن را يك دوره تصحيح نموده است و بر آن مقدمه و تعليقاتى نگاشته است كه در سنه هزار و سيصد و هشتاد هجرى قمرى يعنى بيست و سه سال پيش از اين در تهران به طبع رسيده است ، و در مشكلات نيز تا حدّى كار كرده است و زحمت كشيده است اميد است كه آن نيز با تصحيح كامل و تعليقاتى در حل مشكلات مطبوع گردد .
كلمات بعضى از صاحبان تراجم و تذكرهها را به اجمال و اختصار در معرّفى آن جناب نقل مىنمائيم :
صاحب روضات فرمايد ( ص 647 ) :
« العالم البارع و الفاضل الجامع قدوة خيل اهل العلم بفهمه الاشراقى مولانا مهدى بن ابى ذرّ الكاشانى النراقى از اركان علماى متأخرين ما و از اعيان فضلاى متبحرين ما است ، در اكثر فنون علم و كمال صاحب تصنيف است ، در فقه و حكمت و اصول و اعداد و اشكال مسلّم بوده است . »
آنگاه كتابهائى از مصنفات وى را برشمرد و بعد از آن گفت :
« ولد اجلّ افضل امجد او مولى احمد نراقى نبذى از مراتب كمالاتش را در اجازهاى كه به بعضى از اعاظم معاصرينش نوشته است اشارت نموده است و آن اجازه به خط مباركش در نزد ما موجود است كه سلسلهء مشايخ اجازه روائى خود را با القاب حاكى از مقامات علمى و عملى آنان نام برده است كه مشايخ اجازهء روائى والد او نراقى اول نيز دانسته مىشود ، به اين صورت :
فمنها ما أخبرنى به قراءة و سماعا و اجازة والدى و استادى و من اليه فى جميع العلوم العقلية و النقلية استنادى كشاف قواعد الاسلام و حلّال معاقد الأحكام ، ترجمان الحكماء و المتألّهين و لسان الفقهاء و المتكلمين الامام الهمام و البحر القمقام ، اليمّ الزاخر و السحاب الماطر ، الراقى فى نفائس الفنون الى أعلى المراقى مولانا محمد