انيس الموحدين ( فارسى ) — الصفحة ١٤٣

فصل چهارم در اثبات اينكه امام بايد افضل از جميع رعيّت باشد

فصل چهارم در اثبات اينكه امام بايد افضل از جميع رعيّت باشد

فصل چهارم در اثبات اينكه امام بايد افضل از جميع رعيّت باشد

و دليل بر اين مطلب آنست كه اگر امام افضل از جميع رعيّت نباشد ، يا مساوى خواهد بود با بعضى رعايا و اين باطل است ، زيرا كه ترجيح « احد المتساويين » بر ديگرى جايز نيست ، يعنى : فاعل مختار دو چيزى را كه نسبت به او مساوى باشد ، احدهما را ترجيح نمىدهد ، بلكه بايد وجه رجحانى از براى يك كدام بهم رسد تا او را ترجيح دهد و اين معنى با وجود اينكه در كتب عقليّه به ادلّهء قاطعه ثابت شده است ، امريست در كمال وضوح كه هر عاقلى بالبديهه مىداند و احتياج به دليل ندارد .

و يا رعايا ، بعضى از ايشان ، افضل از او خواهند بود و اين هم باطل است ، زيرا كه عقل حكم مىكند به قبح ترجيح مرجوح ، و از اين جهت است كه جميع عقلا متّفقند بر بطلان ترجيح مرجوح بر راجح و به ادلّهء قاطعه اين معنى را اثبات كرده‌اند . و با وجود اينكه بديهى است و احتياج به دليل هم ندارد ، قبح تقديم غير افضل بر افضل مخالف صريح قرآن هم هست ؛ همچنانكه جناب اقدس الهى مىفرمايد : « أَ فَمَنْ يَهْدِي إِلَى الْحَقِّ أَحَقُّ أَنْ يُتَّبَعَ أَمَّنْ لا يَهِدِّي إِلَّا أَنْ يُهْدى فَما لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ » . « 16 »


( 16 ) . يعنى : آيا كسى كه هدايت مىكند مردمان را به حق ، سزاوارتر است كه پيروى كرده شود يا