ديوان امام ( فارسى ) — الصفحة ٣٤٨
* آن كيست ؟
- U - - / UU - - / UU - - / UU -
غزل / 9 بيت / عراقى
7 ذيقعدهء 1405 / 5 مرداد 1364
قافيه : آدم ، عالم . . . - « م » ، حرف روىّ
رديف : شوم امّا نشدم
هنر شعرى و بلاغى : مراعات نظير ، اغراق ، ردّ مطلع
* آفتاب نيمهشب
* آفتاب نيمهشب
اى خوبرخ كه پردهنشينىّ و بىحجاب * اى صد هزار جلوهگر و باز در نقاب
مضارع مثمّن اخرب مكفوف مقصور
مفعول / فاعلات / مفاعيل / فاعلات
- - U / - U - U / U - - U / - U -
. غزل / 8 بيت / عراقى
5 جمادى الاوّل 1407 / 19 دى 1365 « * »
قافيه : حجاب ، نقاب . . .
- « الف » ، ردف اصلى
- « ب » ، حرف روىّ
هنر شعرى و بلاغى : تشبيه ، مراعات نظير ، ترصيع ، جناس
* آن روز
* آن روز
آن روز كه ره به سوى ميخانه برم * ياران ، همه را ، به دلق و مسند سپرم
هزج مثمّن اخرب مقبوض مكفوف مجبوب
مفعول / مفاعلن / مفاعيل / فعل
- - U / U - U - / U - - U / U -
رباعى / 2 بيت / عراقى
12 جمادى الثّانى 1405 / 14 اسفند 1363
قافيه : برم ، سپرم . . .
- « ر » ، حرف روىّ
- « م » ، حرف وصل
هنر شعرى و بلاغى : مراعات نظير ، استعاره ، موشّح مشوّش ( فاطى )
* آن كيست ؟
* آن كيست ؟
آن كيست كه روى تو به هر كوى نديد * آواى تو در هر در و منزل نشنيد
هزج مثمّن اخرب مقبوض اهتم - « * * »
مصراع اوّل
مفعول / مفاعلن / مفاعيل / فعول
- - U / U - U - / U - - U / U -
.
( * ) يك روز پس از عمليّات كربلاى 5 . ( * * ) « فعول » از مفاعيلن را شمس قيس « اهتم » ناميده ولى خواجه نصير در معيار الاشعار آن را « محذوف مقصور » مىداند و مىنويسد : « بعضى متأخّران اين را ازلّ نام نهادهاند » . نظر به اينكه « فاع » را از مفاعيلن ، « ازلّ » خواندهايم ، در اينجا به سياق شمس قيس « اهتم » گفته آمد . در اغلب رباعىها ، هر مصراع يكى از وزنهاى 24 گانه را دارد ؛ خيّام يك رباعى دارد كه هر مصراع آن بر يك وزن است . براى آگاهى بيشتر - فرهنگ ديوان امام ، بخش « انواع شعر امام » ، رباعى .