مجموعه رسائل ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٢

فصل 4

آنچه در آسمان‌ها و زمين است از آن خداست .

يا مىگويد :

« وَ لِلَّهِ مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ » * « 1 » ؛

مالكيت آسمان‌ها و زمين از آنِ خداست .

و يا اين‌كه :

« وَ لَهُ ما سَكَنَ فِي اللَّيْلِ وَ النَّهارِ » « 2 » ؛

آنچه كه در شب و روز آرامش يافته همه ملك خداست .

زيرا آشكار است كه اين مالكيت ، مالكيت اعتبارى موهوم كه تنها يك قرارداد اعتبارى نزد عقلا است و به منظور ضرورت شهرنشينى و همزيستى قرار داده شده ، نمىباشد بلكه اين مالكيت يك نوع رابطه و نسبت حقيقى است كه جز با قيام و وابستگى وجودى و ذاتى ( منسوب ) به ( منسوبٌ إليه ) تمام نمىگردد . « 3 »

و به جانم سوگند كه اگر در كتاب خدا جز اين دو آيه كه مىگويد :

« وَ ما خَلَقْنَا السَّماءَ وَ الْأَرْضَ وَ ما بَيْنَهُما لاعِبِينَ » « 4 » ؛

و ما آسمان‌ها و زمين و آنچه بين اين‌دوست را به بازى نيافريديم .

« ما خَلَقْناهُما إِلَّا بِالْحَقِّ وَ لكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَعْلَمُونَ » « 5 » ؛

( 1 ) . جاثيه ، آيه 27 ( 2 ) . انعام ، آيه 13 ( 3 ) . در مورد اعتباريات مراجعه كنيد به : 1 . اصول فلسفه و روش رئاليسم ، علامه طباطبائى . 2 . دروس فلسفه ، مصباح يزدى . 3 . كاوش‌هاى عقل عملى ، دكتر مهدى حائرى يزدى . 4 . ولايت نامه ، ترجمه همايون همتى ( 4 ) . دخان ، آيه 38 ( 5 ) . همان ، آيه 39