حديقة الشيعة ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٩٣

فصل پنجم : فضائل حضرت على عليه السّلام

الحال درخت مال تست خاطر جمع دار . و حق تعالى سوره « و الليل » را كه مشتمل است بر اين آيه به جهت اين فرستاد .

و از عطا منقول است كه اسم آن مرد كه نخل را خريدار بود ، ابو الدحداح انصارى بود و مراد از فَأَمَّا مَنْ أَعْطى وَ اتَّقى « 1 » اوست ، وَ أَمَّا مَنْ بَخِلَ وَ اسْتَغْنى صاحب درخت است كه سمرة بن جندب نام داشت و ايضا لا يَصْلاها إِلَّا الْأَشْقَى صاحب درخت وَ سَيُجَنَّبُهَا الْأَتْقَى مراد ابو الدحداح انصارى است .

و گويند رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله به آن بوستانى كه ابو الدحداح در عوض نخله داده بود گذار فرمود گفت : درختانى كه در بوستان بهشت از ابو الدحداح است ازين بهتر است . و هرگاه چنين باشد دعواى اتفاقى كه ملا على به جاى اجماع گفته است ، وجهى ندارد و ايضا اكثر مفسرين گفته‌اند كه مراد به « اتقى » ، على بن أبي طالب است .

و همان سيد در شرح طوالع گفته است « 2 » كه از آن چيزى كه مؤيد آن است كه مراد به « اتقى » ، على عليه السّلام است ، قول حق تعالى است در سورهء « هل اتى » كه مىفرمايد : وَ يُطْعِمُونَ الطَّعامَ عَلى حُبِّهِ مِسْكِيناً وَ يَتِيماً وَ أَسِيراً إِنَّما نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لا نُرِيدُ مِنْكُمْ جَزاءً وَ لا شُكُوراً « 3 » و ايضا اگر آيه در شأن أبو بكر نازل شده بودى در روز سقيفه چرا آن را دليل خود نمىساخت و متمسك به حديث « الائمه من قريش » مىشد كه دلالت بر تعيين نمىكند و اگر آيه مىبود ، مخصوص به او مىبود و بخارى در « صحيح » نقل كرده است كه عايشه گفت : « ما انزل اللّه فينا شيئا من القرآن الا آية نزلت فى عذرى » « 4 » ؛ يعنى نازل نشد در شأن ما هيچ آيه مگر آيه‌اى كه رفع تهمت از


( 1 ) . سوره ليل ، آيه 5 . ( 2 ) . علامه بياضى در « صراط المستقيم » ج 3 / 88 از شرح طوالع نقل كرده است . ( 3 ) . سوره هل اتى ( انسان ) آيه 8 . ( 4 ) . در چاپهاى فعلى « صحيح بخارى » ، نيافتيم .