تحريرى بر اصول فلسفه و روش رئاليسم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧٨
اشكالات دانشمندان ماترياليست
اگر سراسر كتب ماترياليسم ديالكتيك رابا دقت بررسى نماييد خواهيد ديد كه تمام مسائل آن يك نوع استنباطات نظرى است كه دانشمندان ماترياليست خواسته‌اند از نظريات و فرضيه‌هاى علمى بنمايند « 1 » و يا از علوم براى اثبات نظريات خود شاهد بياورند . يك فيلسوف الهى هم مىتواند براى اثبات نظريات فلسفى خود شواهدى از علوم اقامه كند و از مسائل علوم استنباط صحيحى داشته باشد . ضمن اين كه فلسفه دربارهء مفاهيم حقيقى بحث مىكند و اين‌گونه مفاهيم بايد مصداق عينى داشته باشد ؛ ليكن فلسفه مىگويد : عينيات منحصر در « ماده » نيست ، بلكه خيلى از چيزها داريم كه ماده نيست ؛ مانند علم و معلومات ، محبت و كينه . اگر اين امور مادى بود ، مراكز مادى داشت و بشر مىتوانست حسد و كينه را با جراحى معالجه كند ، پس فلسفهء مادى نيز فلسفه است نه علم .
گواه سخن ما اين است كه در گفتار بالايى كه از اين دانشمندان نقل نموديم حتى يك مسئلهء علمى طبيعى يا رياضى پيدا نمىشود و در كتاب‌هاى طبيعى و رياضى مثلًا از اين سخنان اثرى نيست .
اما اين كه مىگويند : فلسفهء ماوراءالطبيعه به يك بن‌بست‌هايى مىرسد كه حركت علمى را مىميراند ؛ ولى ماترياليسم ديالكتيك با پيشرفت علم پيش مىرود ، مقصود اصلى آن‌ها اين است كه با بررسى شيوهء كار دانشمندان علوم تجربى مشخص شده كه آنان براى توجيه حوادث طبيعى با نيروى حدس و قدرت ذهن خود فرضيه‌هايى مىسازند ، سپس صحت آن را با تجربه و نتيجهء علمى گرفتن آزمايش مىكنند ؛ اگر با تجربه‌هاى موجود منطبق باشد و عملًا بتواند پديده‌هاى طبيعت را توجيه كند ، آن را به صورت يك قانون علمى در مىآورند و تا وقتى كه فرضيه‌اى جامع‌تر و كامل‌تر كه با تجربه‌هاى بيش‌تر و دقيق‌تر منطبق شود و بهتر بتواند پديده‌ها و حوادث طبيعت را توجيه كند پيدا نشد ، اين قانون به قوت خود باقى است و با آمدن فرضيه‌اى كامل‌تر جاى خود را به آن مىدهد و به همين ترتيب هر تئورى ناقصى جاى خود را به تئورى كامل‌تر از خود مىدهد و علوم طبيعى راه تكامل خود را به اين ترتيب مىپيمايد ؛ ولى ماترياليسم ديالكتيك با تكيه بر فرآورده‌هاى علوم با پيشرفت علم تكامل مىيابد و هيچ‌گاه سكون و توقفى براى آن نمىتوان تصور كرد .
( 1 ) . در فصل‌هاى آينده نقد و بررسى اصول فلسفى و منطقى ماترياليسم ديالكتيك دقيقاً بيان خواهد شد و روشن خواهد شد كه آن‌اصول چگونه به‌طور غلط از نظريات و فرضيه‌هاى علمى استنباط شده است . ( م )