در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٩٦

ساختار ادبى

السّدم : اندوه و خشم .

النغب : جمع « نغبة » به معناى جرعه .

التّهمام : غم و غصه . ابن ابى الحديد نيز همين معنا را پسنديده است . « 1 »

المراس : ممارست .

ذرّفت : افزودم .

ساختار ادبى

ساختار ادبى

أنّ إمرأ . . . : جمله ، تاويل به مصدر مىرود و فاعل فعل محذوف است و در اصل چنين بوده است : « لو ثبت كون إمرأ . . . »

أسفا : صفت مفعول مطلق محذوف است و در اصل « موتا أسفا » بوده است و يا مصدرى است كه نقش حال را ايفا مىكند و به معناى « متأسفا » است .

فيا عجبا ! عجبا : نخستين « عجبا » ، منادى و بعدى مفعول مطلق است .

فرارا : مفعول له براى فعل محذوف و در اصل چنين بوده است : « كل هذا فعلتموه للفرار . . . » و نيز ممكن است مفعول مطلق براى فعل محذوف بوده باشد .

و لا رجال : « لا » ى نافيه جنس و « رجال » اسم آن و خبر آن محذوف است .

حلوم الأطفال : خبر براى مبتداى محذوف و در اصل چنين بوده است :

« حلوكم حلوم الأطغال » .

عقول ربّات الحجال : مانند مورد بالايى است .

( 1 ) . شرح نهج‌البلاغه ، ابن ابى الحديد : 2 / 80 .