بررسى هاى اسلامى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٠٤
آيا پيروى از دين تقليد است ؟
نرساند كمال خرد نيست .
در صورتى كه فردى يا ملتى بتواند ولو از راه ظلم و جور به آرزوها و آمال خود برسد ، قدرت و نيرويى هم در برابرش ايستادگى نكند و قادر باشد بر همه تفوّق جويد ، آيا معتقد مىشود كه كمال اجتماع عين كمال او و ياد نيك و افتخار اوست ؟ ! ابداً ، ملت‌هاى قدرتمند در فكر بهره‌بردارى از زندگى ملت‌هاى ضعيف‌اند ! هيچ جايى پيدا نمىكنند مگر آن‌كه در آن قدم مىگذارند ! هيچ نمىخواهند مگر سعى مىكنند تا بالاخره به آن برسند . هيچ فرد و ملتى نيست مگر آن‌كه او را به بندگى و رقيّت خود درمىآورند . آيا اين رويه جز به آن مىماند كه درد مزمنى را با از بين بردن دردمند معالجه كنند ؟
راهى كه قرآن مجيد در اين قسمت پيموده است اين است كه :
1 . در مرحلهء آراى نظرى به انسان دستور مىدهد كه از آنچه خدا نازل كرده پيروى كنند . هيچ فردى حق ندارد بدون علم يك كلمه سخن بگويد .
2 . در قسمت‌هاى عملى امر مىكند كه افراد در جست و جوى عملى باشند كه مورد پسند خدا باشد و نزد او باقى باشد اگر عمل مطابق خواستهء دل هم باشد سعادت دنيا و آخرت ( هر دو ) در آن است . و اگر حرمان از خواهش دل در كار است ، اجر عظيمى در نزد خدا دارد كه : « وَ ما عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ وَ أَبْقى » . « 1 »
آيا پيروى از دين تقليد است ؟
آيا پيروى از دين تقليد است ؟
اصحاب حسّ و ماديون مىگويند : پيروى از دين تقليد است و علم از تقليد منع كرده است . مىگويند : دين از خرافات دورهء دوم زندگى انسان است .
اينان زندگى انسان را به چهار دوره تقسيم كرده‌اند :
( 1 ) . قصص ، آيهء 60