رساله لب اللباب در سير و سلوك اولى الألباب به ضميمه مصاحبات ( طبع جديد ) ( فارسى ) — الصفحة ١٤٣

1 ابحاث قرآنى

تلميذ : حروف مُقَطَّعه كه در اوايل بعضى از سوره‌ها آمده است ، مانند الم و حم و غيرهما ، آيا تا به حال معناى واقعى آن معلوم شده است ؛ به طورى كه به طور اطمينان انسان بتواند آن‌ها را معنا و تفسير كند ؟ !

علامه : اجمالًا مىتوان گفت كه اين حروف يك نوع ارتباط خاصى با مطالب واردهء در آن سوره دارد ؛ و بنابراين ، سوره‌هايى كه در حروف مقطّعه اوايل آن‌ها مشتركند ، از يك سنخ از مطالب بحث و بيان دارند : سوره‌هاى الف و لام و ميم « الم » در قرآن كريم در شش مورد است :

1 . سورهء بقره ( 2 ) : « الم * ذلِكَ الْكِتابُ لا رَيْبَ فِيهِ هُدىً لِلْمُتَّقِينَ » .

2 . سورهء آل عمران ( 3 ) : « الم * اللَّهُ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ » .

3 . سورهء عنكبوت ( 29 ) : « الم * أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا وَ هُمْ لا يُفْتَنُونَ »

4 . سورهء روم ( 30 ) : « الم * غُلِبَتِ الرُّومُ * فِي أَدْنَى الْأَرْضِ وَ هُمْ مِنْ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُونَ » .

5 . سورهء لقمان ( 31 ) : « الم * تِلْكَ آياتُ الْكِتابِ الْحَكِيمِ » .

6 . سورهء سجده ( 32 ) : « الم * تَنْزِيلُ الْكِتابِ لا رَيْبَ فِيهِ مِنْ رَبِّ الْعالَمِينَ » .

در اين شش سورهء مباركه ، همانطور كه ملاحظه مىشود : سوره‌هاى آل عمران و بقره پشت سر هم قرار دارند ، و چهار سورهء عنكبوت و روم و لقمان و سجده نيز به ترتيب در پشت سر هم قرار گرفته‌اند .

و سوره‌هاى حاميم ( حم ) دار كه آن‌ها را حَواميم گويند ، هفت سوره است :

1 . سورهء مؤمن ( 40 ) : « حم * تَنْزِيلُ الْكِتابِ مِنَ اللَّهِ الْعَزِيزِ الْعَلِيمِ » . اين سوره را سورهء غافر نيز گويند .

2 . سورهء سجده ( 41 ) : « حم * تَنْزِيلٌ مِنَ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ » . و اين سوره را سورهء فصلت نيز گويند .