معيارهاى اخلاقى در فقه امام جعفر صادق ( ع ) ( قيم أخلاقية في فقه الإمام جعفر الصادق ع ) ( فارسى ) — الصفحة ١٨١
شفاعت
ما لِلظَّالِمِينَ مِنْ حَمِيمٍ ، وَ لا شَفِيعٍ يُطاعُ ؛
« براى ستم‌پيشگان دوست و يا شفاعت‌كننده‌اى كه شفاعتش مقبول افتد نيست . » « 1 »
ولى شيعيان ، اشعرىها ، و گروه مرجئه مىگويند : پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله در مورد گناه‌كاران امّت شفاعت خواهد فرمود ، و با اين گفتار بين دو آيه را جمع مىكنند :
يكى آياتى كه شفاعت را به طور كلّى نفى كرده ، همانند آيه‌ى فوق .
ديگرى آياتى كه شفاعت را فى الجمله اثبات مىكند ، مانند آيه‌ى شريفه زير :
وَ لا يَشْفَعُونَ إِلَّا لِمَنِ ارْتَضى ؛
« شفاعت نمىكنند جز در مورد كسانى كه او بپسندد . » « 2 »
و بدين گونه شفاعت را از كافران نفى كرده به عاصيان از مؤمنان اثبات كرده‌اند .
آنچه من معتقدم اينست كه پيامبر اكرم به كسى كه به ديگران ظلم كرده و به حقوق آنان تجاوز كرده ، شفاعت نمىكند و به كسى كه از ربقه‌ى ايمان خارج شده شفاعت نمىكند ، ولى به كسانى كه به خود ستم كرده ، و در وظائفى كه بين او و پروردگارش هست كوتاهى نموده است ، ولى ضررش به ديگرى نرسيده است ، شفاعت مىكند . گواه اين گفتار حديث شريفى است كه مىفرمايد :
( 1 ) - سوره غافر ، آيه 19 . ( 2 ) - سوره انبياء ، آيه 28 .