رسالت تشيع در دنياى امروز ( گفت و گويى ديگر با هانرى كربن ) ( فارسى ) — الصفحة ١٢٤

قرآن و اجتهاد

آن امر كردم و چيزى را كه خدا نهى فرمود ، ترك نكردم مگر اين كه شما را از آن نهى كردم . » « 1 » لكن خليفه باب اجتهاد در احكام الهى را ، به روى مسلمانان باز كرده و عذر همه كارهاى خلاف را ، پيشاپيش و يك سره خواسته است . . . .

23 . همان‌طورى كه در توضيح شماره‌پيش ، توضيح داده شد ، خليفه با اين خطبه توانست آبروى بيشترى به دست آورد ، زيرا با تواضع و فروتنى ، مردم را به خود جلب نموده و اظهار كرده كه رويه ما استبدادى نبوده بلكه دموكراسى خالص و عدالت محض است ! و ضمناً مردم را از خشم خود ترسانيد و گفت :

« مرا شيطانى است ! » و در حقيقت در ميان عموم مسلمين ، اجتهاد خود را در احكام و اجراى آن اعلان كرده و امضاى عمومى گرفت كه بعداً هر چه پيش‌آمد ، كسى حق اعتراض نداشته باشد ، چنان كه اين روش عملى نيز شد و هيچ‌كس هم اعتراض ننمود .

قرآن و اجتهاد

قرآن و اجتهاد

24 . آيات قرآن مجيد صريحاً مىرساند كه احكام الهى قابل تغبير نيست :

1 . « وَ لَوْ تَقَوَّلَ عَلَيْنا بَعْضَ الْأَقاوِيلِ لَأَخَذْنا مِنْهُ بِالْيَمِينِ ثُمَّ لَقَطَعْنا مِنْهُ الْوَتِينَ » « 2 » ؛ اگر بر ما چيزى نسبت بدهد كه نگفته‌ايم ، با دست قدرت خود او را گرفته رگ‌هايش را قطع خواهيم نمود .

2 . « وَ لا تَعْجَلْ بِالْقُرْآنِ مِنْ قَبْلِ أَنْ يُقْضى إِلَيْكَ وَحْيُهُ » « 3 » ؛ بر نزول قرآن شتاب نكن ، پيش از

( 1 ) . الغدير از كتاب العلم ؛ ابى عمرابن ابى الحديد ، ج 3 ، ص 365 ، در خطبه روز احد و ترتيب مسند ، ج 2 ، ص 189 ( 2 ) . حاقه ، آيات 43 - 46 ( 3 ) . طه ، آيه 114