روابط اجتماعى در اسلام ( فارسى ) — الصفحة ٧٢

پرسش و پاسخ

و اگر درست تأمل كنيد خواهيد دانست كه تمدن جديد از رويهء بت پرستى بدوى تأليف يافته ، ولى از حالت فردى به حالت اجتماعى و از مرحلهء سادگى به مرحلهء دقت فنّى متحول شده است .

اما اين كه گفتيم روش اسلامى بر اساس پيروى از حق پىريزى شده و نه براساس موافقت با طبع ، در بيان قرآن از جملهء بديهىترين مسائل است :

خدا ، رسول خود را با هدايت و دين حق فرستاد . « 1 »

خدا به حق حكم مىكند . « 2 »

دربارهء مؤمنان مىفرمايد :

يك‌ديگر را به حق سفارش كنند . « 3 »

ما براى شما حق آورديم [ يا با حق آمديم ] ولى اكثر شما حق را ناخوش داريد . « 4 »

آيهء اخير نشان مىدهد كه حق ، موافق با طبايع و هواهاى اكثر مردم نيست و در آيهء ديگر به دليل آن‌كه موافقت با هواها و خواسته‌هاى اكثريت منجر به فساد مىشود ، لزوم موافقت با اكثريت را رد كرده است :

پيامبر به حق آمده ، ولى بيشتر آنان حق را ناخوش دارند و اگر حق از هواهاى آنان پيروى كند ، آسمان و زمين و كسانى كه در آن هستند تباه خواهند شد ، ما براى آگاهىشان آمده‌ايم ، ولى اينان از آگاهى روى گردانند . « 5 »

جريان حوادث و تراكم روزافزون فساد ، آن‌چه را كه خدا در اين آيه يادآورى


( 1 ) . « هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدى وَ دِينِ الْحَقِّ » توبه ، آيه 33 ( 2 ) . « وَ اللَّهُ يَقْضِي بِالْحَقِّ » غافر ، آيه 20 ( 3 ) . « تَواصَوْا بِالْحَقِّ » عصر ، آيه 3 ( 4 ) . « لَقَدْ جِئْناكُمْ بِالْحَقِّ وَ لكِنَّ أَكْثَرَكُمْ لِلْحَقِّ كارِهُونَ » زخرف ، آيه 78 ( 5 ) . « بَلْ جاءَهُمْ بِالْحَقِّ وَ أَكْثَرُهُمْ لِلْحَقِّ كارِهُونَ * وَ لَوِ اتَّبَعَ الْحَقُّ أَهْواءَهُمْ لَفَسَدَتِ السَّماواتُ وَ الْأَرْضُ وَ مَنْ فِيهِنَّ بَلْ أَتَيْناهُمْ بِذِكْرِهِمْ فَهُمْ عَنْ ذِكْرِهِمْ مُعْرِضُونَ » مؤمنون ، آيه 70 - 71