انسان از آغاز تا انجام ( فارسى ) — الصفحة ١٠٠

فصل سوم : نَفخ صُور

و « قالَ كَمْ لَبِثْتُمْ فِي الْأَرْضِ عَدَدَ سِنِينَ * قالُوا لَبِثْنا يَوْماً أَوْ بَعْضَ يَوْمٍ فَسْئَلِ الْعادِّينَ * قالَ إِنْ لَبِثْتُمْ إِلَّا قَلِيلًا لَوْ أَنَّكُمْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ » « 1 » و « إِنَّ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآياتِنا وَ اسْتَكْبَرُوا عَنْها لا تُفَتَّحُ لَهُمْ أَبْوابُ السَّماءِ وَ لا يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ حَتَّى يَلِجَ » « 2 » - تا آن‌جا كه - « بَيْنَهُما حِجابٌ » . بنابراين اينان « اهل زمينند » اگرچه كه به برزخ وارد شده باشند . 119

و اما مراد از « مَنْ فِي السَّماواتِ » * ملائكه و ارواح سعداست ، چه آن‌كه خداوند مىفرمايد : « وَ فِي السَّماءِ رِزْقُكُمْ وَ ما تُوعَدُونَ » « 3 » و « لَكُمْ مِيعادُ يَوْمٍ » « 4 » و « وعد الله الذين آمنوا و عملوا الصالحات » « 5 » 120 و « وَ أَجَلٌ مُسَمًّى عِنْدَهُ » و « إِلَيْهِ يَصْعَدُ الْكَلِمُ الطَّيِّبُ » و « يَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا » و « تَعْرُجُ الْمَلائِكَةُ وَ الرُّوحُ إِلَيْهِ » « 6 » و ديگر آيات .

بنابراين آياتى كه دال بر وقوع صيحه بر اهل زمين و فنا و نابودى آن است ، همگى حمل بر درهم پيچيده شدن نشئهء دنيا و نابودى آن و اهلش مىشود ، همانند اين سخن خدا : « ما يَنْظُرُونَ إِلَّا صَيْحَةً واحِدَةً تَأْخُذُهُمْ وَ هُمْ يَخِصِّمُونَ * فَلا يَسْتَطِيعُونَ تَوْصِيَةً وَ لا


( 1 ) . مؤمنون ، آيه‌هاى 112 - 114 ؛ آن‌گاه خدا به كافران گويد كه مىدانيد شما چند سال در زمين درنگ كرديد ؟ آنهاپاسخ دهند كه تمام زيست ما يك روز بود يا يك جزء از روز [ اگر ما خطا گوييم ] از فرشتگانى كه حساب عمر خلق دانند بازپرس . خدا فرمايد شما اگر [ از حال زندگانى خود آگاه بوديد ] مىدانستيد كه مدّت درنگتان در دنيا [ با آن‌كه چند سال بود ] باز بسيار اندك بود ( 2 ) . اعراف ، آيه 40 ؛ همانا آنان كه آيات خدا را تكذيب كنند و از كبر و نخوت سر به آن فرود نيارند هرگز درهاىآسمان براى آنان باز نشود و به بهشت درنيايند تا آن‌كه شتر در چشمهء سوزن درآيد [ يعنى محال است ] اين‌گونه گناهكاران را مجازات سخت كنيم ( 3 ) . ذاريات ، آيه 22 ؛ روزى شما با همهء وعده‌ها كه به شما داده‌اند در آسمان و به امر خدا مقرّر است ( 4 ) . سبأ ، آيه 30 ؛ و شما را ديدار آن روز فرا رسد ( 5 ) . آيه به اين صورت نيست به تعليقه مراجعه شود ( 6 ) . معارج ، آيه 4 ؛ ملائكه و روح به سوى او بالا مىروند