اللباب شرح فارسى بر خلاصه الحساب ( فارسى ) — الصفحة ١٨٥

باب هفتم در شرح ملحقات و توابع مساحات

طالبين بكتب مفصّله مىتوانند رجوع كنند مانند رسائل ارشميدس و رسائل بنى موسى و اگر به آنها دست‌رسى ندارند بشرح مرحوم فاضل جواد كه به عربى نوشته شده مراجعه كنند .

متن : الباب السّابع فيما يتبع المساحات

من وزن الارض لاجراء القنوات و معرفة ارتفاع المرتفعات و عروض الانهار و اعماق الآبار .

و فيه فصول :

ترجمه :

باب هفتم در شرح ملحقات و توابع مساحات

باب هفتم در شرح ملحقات و توابع مساحات

از جمله توابع وزن و سنجيدن زمين است به منظور اجراء قنوات .

و نيز از جمله اينها بدست آوردن بلندى مرتفعات مىباشد .

و همچنين از جمله آنها تحصيل مقدار عرض نهرها و عمق و گودى چاه‌ها است .

و در اين باب چند فصل عنوان مىشود :

شرح باب هفتم مربوطست بملحقات مساحات پس در حقيقت اين باب از ملحقات باب ششم است و باب مستقلّى نيست و در اين باب از امور ذيل بحث مىشود :

1 - موزون كردن زمين به جهت اجراء قنات و كاريز .

2 - طريق بدست آوردن بلندى كوهها و قلّه‌ها و تپّه‌ها .

3 - طريق تحصيل مقدار عرض و پهناى رودخانه‌ها .

4 - طريق بدست آوردن عمق و گودى چاهها .

و اين باب مشتمل بر سه فصل است :