اللباب شرح فارسى بر خلاصه الحساب ( فارسى ) — الصفحة ١٢٥

فصل پنجم در بيان استخراج جذر كسور

مثال اوّل

مثال دوّم

متن : و ان لم يكن منطقين ضربت الكسر فى المخرج و اخذت جذر الحاصل بالتّقريب و قسّمته على المخرج ففي تجذير ثلاثة و نصف تضرب سبعة في إثنين و تأخذ جذر الحاصل بالتّقريب و هو ثلاثة و خمسة اسباع و تقسّمه على اثنين ليخرج واحد و ستّة اسباع .

ترجمه : و اگر دو كسر هيچكدام منطق نباشند مىبايد كسر را در مخرج ضرب كرده و سپس جذر تقريبى حاصل را بدست آورى و آن را بر مخرج تقسيم كنى ، بنابراين در تحصيل جذر سه عدد صحيح و نصف لازم است هفت را در دو ضرب كرده و جذر تقريبى حاصل را اخذ نمائى و آن عبارتست از سه عدد صحيح و پنج هفتم و بعد آن را بر دو تقسيم كن تا يك عدد صحيح و شش هفتم بدست آيد و آن عدد مطلوب ما است .

شرح و اگر صورت و مخرج منطق نباشند اعمّ از اينكه هيچكدام نباشند يا اينكه يكى منطق و ديگرى اصمّ باشد .

قاعده اينستكه : صورت كسر را در مخرج ضرب بايد كرد و سپس جذر تقريبى حاصل ضرب را بدست آورد پس از آن جذر را بر مخرج تقسيم كرد حاصل جذر تقريبى كسر مىباشد .

مثلا براى بدست آوردن جذر 2 / 1 3 اوّل آن را تجنيس كرده به صورت 2 / 7 درمىآيد .