منهاج الولاية في شرح نهج البلاغة ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٣٠

خطبه 154

اهل او را .

هذا كالمثل ، و فائدته التنبيه على فضله ، و الأمر بصدق الخبر عنه لمن يعينهم أمره ، و أنّ عنده من مراعى النفوس و ما حياتها .

« و ليحضر عقله ، » و بايد كه حاضر كند عقل خود را تا بفهمد آنچه مى گويد .

« و ليكن من أبناء الآخرة ، » و بايد كه باشد از فرزندان آخرت .

« فإنهّ منها قدم ، و إليها ينقلب » پس بدرستى كه از آنجا آمده ، و به آنجا باز مى گردد .

« فالنّاظر بالقلب ، العامل بالبصر ، يكون مبدأ علمه ( 1 )

، أن يعلم : أعمله عليه أم له » پس نظر كننده به ديدهء دل ، كه عمل كنندهء به بصارت باشد ، مبدأ علم او آنكه بداند كه آيا عمل او و بال بر اوست يا از براى ثواب اوست .

« فإن كان له مضى فيه ، و إن كان عليه وقف عنه . » پس اگر باشد عمل او از براى نفع او ، بگذرد در او ، و اگر بر او و بال باشد ، باز ايستد از او .

« فإنّ العامل به غير علم كالسّائر على غير الطّريق ، » ( 2 )

پس بدرستى كه عمل كنندهء به غير دانش آن عمل ، همچون سير كننده است بر بى راه .

« فلا يزيده بعده عن الطّريق ( 3 )

إلّا بعدا عن ( 4 )

حاجته . » پس زياده نمى كند او را دورى از راه الّا دورى از مطلوب او .

« و العامل بالعلم كالسّائر على الطّريق الواضح . » و عمل كنندهء به علم همچون سيركننده است بر راه روشن .

« فلينظر ناظر : أ سائر هو أم راجع » پس بايد كه نظر كند ناظر كه او ساير است به جانب مقصد يا بازگردنده است از آنجا .

« و اعلم أنّ لكلّ ظاهر باطنا على مثاله ، » و بدان بدرستى كه مر هر ظاهرى را

( 1 ) نهج البلاغه : مبتدأ عمله .

( 2 ) همان : غير طريق

( 3 ) همان : الواضح .

( 4 ) همان : من