امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٤

آنكه خوابش بهتر از بيداريست آنچنان بد زندگانى مرده به

آنكه بر صيد شاه دام نهد * بوسه بر دست هر غلام دهد .

آنكه بر صيد شاه دام نهد بوسه بر دست هر غلام دهد .

( هركه را شاه بركشد بپذير * و آنكه را دشمن است دوست مگير . . . )

اوحدى . نظير :

بهر يك گل منت صد خار ميبايد كشيد .

آنكه بزندان جهالت گم است * هست گدا ور چه زرش صد خم است .

آنكه بزندان جهالت گم است هست گدا ور چه زرش صد خم است .

دهلوى .

آنكه بسيار يافت ناخشنود * و آنكه اندك ربود ناخرسند .

آنكه بسيار يافت ناخشنود و آنكه اندك ربود ناخرسند .

مسعود سعد .

نظير : كرده پشيمان ناكرده آرمان .

آنكه بود بر سخن سوار سوار اوست * آن نه سوار است كو بر اسب سوار است .

آنكه بود بر سخن سوار سوار اوست آن نه سوار است كو بر اسب سوار است .

( من شرف و فخر آل و خويش و تبارم * گرد گريرا شرف بآل و تبار است . . . )

ناصر خسرو .

آنكه بود شرم و حيا رهبرش * خلق ربايند كلاه از سرش .

آنكه بود شرم و حيا رهبرش خلق ربايند كلاه از سرش .

ايرج ميرزا .

نظير : حيا مانع روزيست . الحياء مانع الرزق .

آنكه بىچشم است بفروشد بيكجو جوهرى .

آنكه بىچشم است بفروشد بيكجو جوهرى .

( چشم ازين جوهر همى برداشت نتوان از بها * ك . . . )

سنائى . خر چه داند قيمت نقل و نبات . شبه فروش چه داند بهاى در ثمين را . قيمت زعفران چه داند خر . گاو لوزينه چه داند . لوزينه بگاو دادن از كون خريست . لايق هر خر نباشد زعفران .

آنكه جنگ آرد به خون خويش بازى مىكند * روز ميدان و آنكه بگريزد به خون لشكرى .

آنكه جنگ آرد به خون خويش بازى مىكند روز ميدان و آنكه بگريزد به خون لشكرى .

سعدى .

نظير :

سوارى كه در جنگ بنمود پشت * نه خود را كه نام‌آوران را بكشت .

سعدى .

بجنگ آنكه سست آيد از آزمون * ورا نام بفكن ز ديوان برون .

اسدى .

سپاهى كه جانش گرامى بود * از او ننگ خيزد نه نامى بود .

اسدى .

آنكه خرسند است اگر نيز گرسنه و برهنه است توانگر است و آنكه زيادت جوست اگر عالم همه از آن اوست درويش است

آنكه خرسند است اگر نيز گرسنه و برهنه است توانگر است و آنكه زيادت جوست اگر عالم همه از آن اوست درويش است

. منسوب بهوشنگ نقل از تاريخ گزيده . نظير :

در اين بازار اگر سوديست با درويش خرسند است * خدايا منعمم گردان بدرويشى و خرسندى .

حافظ .

آنكه خوابش بهتر از بيداريست آنچنان بد زندگانى مرده به

آنكه خوابش بهتر از بيداريست آنچنان بد زندگانى مرده به

( ظالميرا خفته ديدم نيم روز گفتم اين فتنه است خوابش برده به . . . ) سعدى . نظير : الفتنة نائمة لعن اللّه من ايقظها . فتنه آن به به همه روى كه پنهان باشد . سلمان ساوجى . فتنه