امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٤

آن را كه چار بالش عزت ميسر است * گو پنج نوبه زن كه شه هفت كشور است .

رجوع به آنچه به خود نپسندى به ديگران نپسند ، شود .

آن ديگ پخته برجايست

آن ديگ پخته برجايست

. شما هم ميتوانيد خود را بيازمائيد ، شما نيز همان رنج را خواهيد ديد . تمثل : سوار و پيادگان قلعت بر اسبان پريدند و بيكساعت جماعتى از ايشان بگرفتند و دستگير كردند و باقى بهزيمت پيش پسران على تكين رفتند . او كار را ملامت كردند جواب داد آن ديك پخته برجايست و ما يك چاشنى بخورديم هركس را كه آرزوست پيش ميبايد رفت . او كار را دشنامها دادند و مخنث خواندند . ابو الفضل بيهقى نظير :

همان خرك سياه بر در است . * گر تو بهتر ميزنى بستان بزن .

مولوى . همان آش است و همان كاسه .

آن ديو بود نه آدمىزاد * كز انده ديگران شود شاد .

آن ديو بود نه آدمىزاد كز انده ديگران شود شاد .

دهلوى .

آن ذره كه در حساب نايد مائيم

آن ذره كه در حساب نايد مائيم

. ما درين شمار به چيزى نيستيم . تمثل :

با وهم نقطه چو دهنت گفت درگذر * كان ذره‌ايم ما كه نيائيم در شمار .

لنبانى .

آن را چه زنى كه روزگارش زده است .

آن را چه زنى كه روزگارش زده است .

نظير :

مردى نبود فتاده را پاى زدن .

زده را ميتوان زد . اگر مردى سريانه را بشكن .

آنش نعمت اينش نعمت‌خوارگان .

آنش نعمت اينش نعمت‌خوارگان .

( ناصر خسرو براهى ميگذشت * مست و لا يعقل نه چون ميخوارگان

ديد قبرستان و مبرز روبرو * بانگ برزد گفت كى نظارگان

نعمت دنيا و نعمت‌خواره بين . . . )

ناصر خسرو .

آن را كه براندازند با ماش دراندازند .

آن را كه براندازند با ماش دراندازند .

( زلفين دل آويزت با ابن يمين گفتند . . . )

ابن يمين . نظير :

با دردكشان هركه درافتاد برافتاد .

حافظ :

با آل على هركه درافتاد برافتاد .

آن را كه بر مراد جهان نيست دسترس * در زاد و بوم خويش غريب است و ناشناخت .

آن را كه بر مراد جهان نيست دسترس در زاد و بوم خويش غريب است و ناشناخت .

( منعم بكوه و دشت و بيابان غريب نيست * هرجا كه رفت خيمه زد و بارگاه ساخت . و . . . )

سعدى .

آن را كه تو از سفر بيائى * حاجت نبود بارمغانى .

آن را كه تو از سفر بيائى حاجت نبود بارمغانى .

سعدى . نظير :

تو چه ارمغانى آرى كه بدوستان فرستى * چه از آن به ارمغانى كه تو خويشتن بيائى .

سعدى .

سود سفر سلامتى است .

آن را كه جاى نيست همه جاى اوست .

آن را كه جاى نيست همه جاى اوست .

( . . . درويش هر كجا كه شب آيد سراى اوست . )

سعدى . رجوع به : درويش هر كجا كه . . . ، شود .

آن را كه چار بالش عزت ميسر است * گو پنج نوبه زن كه شه هفت كشور است .

آن را كه چار بالش عزت ميسر است گو پنج نوبه زن كه شه هفت كشور است .

اخسيكتى .