امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥١٤

پند كى گيرد فرزند تو ايخواجه ز تو * چون ربابست بدستت در و بر سرت شراب .

پنجه با شير و مشت با شمشير زدن كار خردمندان نيست

پنجه با شير و مشت با شمشير زدن كار خردمندان نيست

. سعدى .

رجوع به مثل قبل شود .

پنجه خونيست

پنجه خونيست

. ( فلان . . . ) نهايت مفتريست ، بسيار هنگامه‌جو و غوغا طلب است .

اشاره :

بر سينهء گشادهء ما دست رد خلق * بر روى بحر پنجهء خونين كشيدنست .

صائب .

پنجه در صيد برده ضيغم را * چه تفاوت كند كه سگ لايد .

پنجه در صيد برده ضيغم را چه تفاوت كند كه سگ لايد .

( . . . روى در روى يار كن بگذار * تا عدو پشت دست ميخايد . )

سعدى .

پنجه نهان كن چو بشيران رسى

پنجه نهان كن چو بشيران رسى

( گنج طلب كن چو بويران رسى . . . )

خواجو .

پندارم سگ خورد

پندارم سگ خورد

. از فقدان آن اندوهگين نيستم نظير : پندارم كه آبش برده .

پشت چشمم باز ميماند ؟

پشت چشمم باز ميماند ؟

كلاغها سياه مىپوشند ؟ .

پندارم كه آبش برده

پندارم كه آبش برده

. رجوع به مثل قبل شود .

پندارى بپالوده خوردن ميروند

پندارى بپالوده خوردن ميروند

. با اينكه خطر و مصيبتى عظيم در پيش دارند نهايت آسوده‌دل و مستريحند . تمثل : على تكينيان پنداشتند كه بپالوده خوردن ميروند و كار سهل است .

ابو الفضل بيهقى .

پند از كسى شنو كه ندارد ز تو طمع * پندى كه با طمع بود آن سربسر هباست .

پند از كسى شنو كه ندارد ز تو طمع پندى كه با طمع بود آن سربسر هباست .

ناصر خسرو .

نظير :

بىغرض پند همچو قند بود * با غرض پند پاى بند بود .

سنائى .

پند از هركس كه گويد گوشدار * گر مثل طوغانش گويد يا تكين .

پند از هركس كه گويد گوشدار گر مثل طوغانش گويد يا تكين .

ناصر خسرو .

رجوع به : انظر الى ما قيل . . . ، شود .

پنداشت ستمگر كه ستم بر ما كرد * بر گردن او بماند و از ما بگذشت .

پنداشت ستمگر كه ستم بر ما كرد بر گردن او بماند و از ما بگذشت .

( دوران بقا چو باد صحرا بگذشت * تلخى و خوشى و زشت و زيبا بگذشت . . . )

سعدى .

نظير :

آنچه بر ما ميكنى امروز بر ما بگذرد * صاحبا رحمى بكن ما را غم فرداى تست .

رجوع به : از مكافات عمل . . . و رجوع به : اسكندر روميرا . . . ، شود .

پند بنادان بارانست در شورستان

پند بنادان بارانست در شورستان

. نقل از نفايس الفنون . رجوع به : آهنى را كه . . . ، شود .

پند پدر مانع نشد رسواى مادرزاد را

پند پدر مانع نشد رسواى مادرزاد را

. رجوع به : آهنى را كه موريانه . . . ، شود .

پند گير از مصائب دگران * تا نگيرند ديگران ز تو پند .

پند گير از مصائب دگران تا نگيرند ديگران ز تو پند .

( نرود مرغ سوى دانه فراز * چون دگر مرغ بيند اندر بند . . . )

سعدى . نظير : العاقل من اتعظ بغيره .

پند كى گيرد فرزند تو ايخواجه ز تو * چون ربابست بدستت در و بر سرت شراب .

پند كى گيرد فرزند تو ايخواجه ز تو چون ربابست بدستت در و بر سرت شراب .

ناصر خسرو .

نظير :

اذا كان رب البيت بالدف مولعا * فشيمة اهل البيت كلهم الرقص .