امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٤

آسوده كسى كه خر ندارد * از كاه و جوش خبر ندارد

آستين نو پلو بخور

آستين نو پلو بخور

. گويند ملا نصر الدين با جامهء مندرس بوليمهء عرسى حاضر شد او را زده و از در راندند . ملا به خانه برگشت لباسى نو و گرانبها بعاريت گرفته پوشيد و باز بدانجا شد . اين بار او را گرم پذيرفته و در صدر مجلس جاى دادند . چون طعام حاضر شد او هيچ نميخورد و تنها آستين خود را بخوردنيها نزديك برده مىگفت آستين نو پلو بخور . حاضرين از معنى اين كار شگفت پرسيدند . گفت آن بار كه من با آستين كهنه آمدم مرا بزدند و براندند پس اين خوان گسترده آستين نو راست نه مرا

آسمان به زمين نميآيد

آسمان به زمين نميآيد

. كارى خطير و عظيم نيست . مثال : اگر شما بخانهء من نيائيد آسمان به زمين نمىآيد .

آسمان را كسى نخواند ضعيف .

آسمان را كسى نخواند ضعيف .

( . . . بحر و كانرا كسى نگفت بخيل . )

ظهير .

آسمان و ريسمان

آسمان و ريسمان

. دو چيز بىتناسب . تمثل :

اشتباهى هست لفظى در ميان * ليك خود كو آسمان كو ريسمان

. مولوى .

خود كجا كو آسمان كو ريسمان * مى نگيرد مغز ما اين داستان

. مولوى .

ملك از مستى آنساعت چنان بود * كه در چشم آسمانش ريسمان بود

. مولوى .

دلا دلا بسر رشته شو مثل بشنو * كه آسمان ز كجايست و ريسمان ز كجا

. مولوى .

وصل زن هرچند باشد پيش مرد كامجوى * روح راحت را كفيل و نقد عشرت را ضمان .

ليك با او شمع صحبت در نميگيرد از آنك * من سخن از آسمان ميگويم او از ريسمان

. سبزوارى .

آسمان يافتى برابر بناز .

آسمان يافتى برابر بناز .

( آسمان برتر است ز ابر بلند . . . )

فرخى .

آسودن امروزين رنج فردائين است

آسودن امروزين رنج فردائين است

( . . . . و رنج امروزين آسودن فردائين . ) قابوسنامه . كاهلى و آسوده كارى موجب بدبختى و شقاوت و سعى و تحمل رنج كار مايهء نيكبختى و سعادت است . رجوع به از تو حركت از خدا بركت ، شود .

آسوده از عوار بود عورى .

آسوده از عوار بود عورى .

( در ساده زندگانى من مىبين * كت روشنى ببخشد و مسرورى - آلوده‌اش نبينى و چركينش

ك . . . )

ايرج ميرزا . عوار بفتح و ضم عين بمعنى عيب است . رجوع به مثل بعد شود .

آسوده كسى كه خر ندارد * از كاه و جوش خبر ندارد

آسوده كسى كه خر ندارد از كاه و جوش خبر ندارد

. نظير :

سبكبار مردم سبكتر روند

. سعدى . سبكبارى از بهشت آمده است . هر كه بامش بيش برفش بيشتر . سر بزرگ بلاى بزرگ دارد . مثل زنند كرا سر بزرگ درد بزرگ .

ابو حنيفهء اسكافى .

هركه را سر بزرگ درد بزرگ

ملك الشعراء بهار

مطرب عشق اين زند وقت سماع * بندگى بند و خداوندى صداع

.

هركه تهى كيسه‌تر آسوده‌تر

. نظامى .