امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٨٢

بيا كه نوبت صلح است و آشتى و عنايت * به شرط آنكه نگوئيم از گذشته حكايت .

بيا تا بشادى دهيم و خوريم * چو گاه گذشتن بود بگذريم .

بيا تا بشادى دهيم و خوريم چو گاه گذشتن بود بگذريم .

فردوسى .

بيا تا كج نشينم راست گويم

بيا تا كج نشينم راست گويم

( چه خواريها كزو نامد برويم . . . )

نظامى . تمثل

بيا تا كج نشينم راست گويم * كه كجى ماتم آرد راستى سور .

انورى .

بر جهان افكن نظر پس كج نشين و راست گو * كز خوشى و خرمى اندر خور نظاره نيست .

ابن يمين .

سخن اين است گو بگوى جواب * هركه را اندرين سخن نظر است

كج نشين راست گو بده انصاف * با جزالت نگر چگونه‌تر است .

ابن يمين .

هرچه پرسم تو را بهانه مجوى * پيش من كج نشين و راست بگوى .

اوحدى .

به ياد فيل هندستان چه آرى

به ياد فيل هندستان چه آرى

( مرا چون كرگدن سينه چه خارى . . . )

نظامى . رجوع به فيل ياد هندوستان . . . ، شود .

بيادگار بمانى كه بوى او دارى

بيادگار بمانى كه بوى او دارى

( صبا تو نكهت آن زلف مشكبو دارى . . . )

حافظ .

نظير : خاك او عمر تو بادا كه به دو ميمانى . هردو مثل را به قصد استخفاف مشبه و مشبه به استعمال كنند

بياراى دل را بدانش كه ارز * بدانش بود چون بدانى بورز .

بياراى دل را بدانش كه ارز بدانش بود چون بدانى بورز .

فردوسى .

بىآرد مىشود بسوى خانه ز اسيا * آنكو نبرده گندم و جو باسيا شده است .

بىآرد مىشود بسوى خانه ز اسيا آنكو نبرده گندم و جو باسيا شده است .

ناصر خسرو . رجوع به هركه او بىمايه در . . . ، شود .

نظير :

اى تهىدست رفته در بازار * ترسمت پر نياورى دستار .

سعدى .

بىآزارى زيردستان گزين * كه يا بى ز هركس بداد آفرين .

بىآزارى زيردستان گزين كه يا بى ز هركس بداد آفرين .

فردوسى .

رجوع به : اسكندر رومى را گفتند . . . ، شود .

بىآزارى و خامشى برگزين * كه گويد كه نفرين به از آفرين .

بىآزارى و خامشى برگزين كه گويد كه نفرين به از آفرين .

فردوسى .

رجوع به : اسكندر رومى را گفتند . . . ، شود .

بىآزارى و سودمندى گزين * كه اين است آئين و فرجام دين .

بىآزارى و سودمندى گزين كه اين است آئين و فرجام دين .

فردوسى رجوع به : اسكندر رومى را گفتند . . . ، شود .

بىآزارى و مردمى بايدت * فزونى چه جوئى كه بگزايدت .

بىآزارى و مردمى بايدت فزونى چه جوئى كه بگزايدت .

فردوسى .

رجوع به : اسكندر رومى را گفتند . . . ، شود .

بيا سوته دلان گرد هم آئيم .

بيا سوته دلان گرد هم آئيم .

( . . . كه قدر سوته‌دل دل‌سوته دونو . )

بابا طاهر .

نظير : الثكلى تحب الثكلى . و رجوع به از تو نپرسند . . . ، شود .

بيا كه رونق اين كارخانه كم نشود * ز زهد همچو توئى يا ز فسق همچو منى .

بيا كه رونق اين كارخانه كم نشود ز زهد همچو توئى يا ز فسق همچو منى .

حافظ .

نظير :

گر جملهء كاينات كافر گردند * بر دامن كبرياش ننشيند گرد .

بيا كه نوبت صلح است و آشتى و عنايت * به شرط آنكه نگوئيم از گذشته حكايت .

بيا كه نوبت صلح است و آشتى و عنايت به شرط آنكه نگوئيم از گذشته حكايت .

سعدى .