امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٧٣
بول و قولش يكيست
بود نزد فرزانه كمتر كس آن * كه خيره كند طمع چيز كسان .
بود نزد فرزانه كمتر كس آن كه خيره كند طمع چيز كسان .
اسدى .
رجوع به : طمع آرد . . . ، شود .
بودنت در خاك باشد يافتى * همچنان كز خاك بود انبودنت . « 1 »
بودنت در خاك باشد يافتى همچنان كز خاك بود انبودنت . « 1 »
رودكى .
مِنْها خَلَقْناكُمْ وَ فِيها نُعِيدُكُمْ . قرآن كريم . سورهء 20 . آيهء 57 .
بودور كه واردور
بودور كه واردور
. « 2 » جز اين نتواند بود . جز اين نخواهم كرد . چه پسنديدهء شما باشد و چه نباشد تغييرى در آن داده نخواهد شد .
بود هر گنج را ناچار مارى
بود هر گنج را ناچار مارى
( زليخا بود گنج خوبى آرى )
جامى .
رجوع به : گنج و مار و ، شود .
بود هم‌پيشه باهم‌پيشه دشمن
بود هم‌پيشه باهم‌پيشه دشمن
. گج . نظير : همكار همكار را نميتواند ديد .
بورم كى شود نزار سمين
بورم كى شود نزار سمين
( بحسد كى شود ضعيف قوى )
نقل از العراضه .
رجوع به : آماس را از فربهى ، شود .
بور يا باف اگرچه بافنده است * نبرندش بكارگاه حرير .
بور يا باف اگرچه بافنده است نبرندش بكارگاه حرير .
سعدى .
بوريايت چند گزيست ؟
بوريايت چند گزيست ؟
( تا به بينيم . . . ) تا بدانيم تاب و توان تو چند است تا بيابيم كه اين دعوى تو چه اندازه‌اش راست است . تمثل :
بالا بنماى اى سنائى هان * تا چند گزيست بورياى تو .
سوزنى .
نظير : چند مرده حلاجى ؟
بوزينه را با درودگرى چه كار
بوزينه را با درودگرى چه كار
. براى شرح مثل رجوع به : باب اول كليله‌ودمنه شود .
بوسه با پيغام نتواند بود
بوسه با پيغام نتواند بود
. نظير : بسفارش حج قبول نشود .
بوش را نگردد دگرگون روش
بوش را نگردد دگرگون روش
( شكيبنده‌دل باش اندر بوش )
حضرت اديب .
نظير : ما بالذات لم يتغير : و رجوع به : جف القلم ، شود .
بوقت صبح شود از هريسه‌ات پيدا * كه كفچه نيك زدى يا نه در شب ديجور
بوقت صبح شود از هريسه‌ات پيدا كه كفچه نيك زدى يا نه در شب ديجور
بسحق اطعمه
بوق روى حمام است
بوق روى حمام است
. هركس حمامى را خرد بوق حمام نيز از اوست . مثل در نظاير اينمورد در اشياء و اشخاص هردو مستعمل است .
بوق زدن در هزيمت !
بوق زدن در هزيمت !
گويا بوق بنشانهء پيروزى و ظفر ميزده‌اند . تمثل :
در هزيمت چون زنى بوق ار بجايستت خرد * ورنه مجنونى چرا مىپاىكوبى در سرب .
ناصر خسرو .
چون بوق زدن باشد در گاه هزيمت * مرديكه جوانى كند اندر گه پيرى .
از قابوسنامه
تو نيز اندر هزيمت بوق ميزن * ز چاهى خيمه بر عيوق ميزن .
بول و قولش يكيست
بول و قولش يكيست
. بنويدهاى او دل نتوان بست . نظير : سواء بوله و قوله . ميدانى .
( 1 ) انبودن چنان كه انبوشتن بمعنى خلق شدن و خلق كردن است . ( 2 ) جمله تركى است و معنى آن ، اين است كه هست ، باشد .