امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٢

آسايش دو گيتى تفسير اين دو حرف است * با دوستان مروت با دشمنان مدارا

روانرا رنج بيهوده نمائى * كه چندين آزموده آزمائى

. ويس و رامين .

همى دانم كه رنج خود فزايم * كه چندين آزموده آزمايم

. ويس و رامين .

چرا من آزموده آزمايم * چرا بيهوده رنج خود فزايم

. ويس و رامين .

بجز دوزخ نباشد هيچ جايم * اگر نيز آزموده آزمايم

. ويس و رامين .

نظير :

من جرب المجرب حلت به الندامه . * آزموده را آزمودن جهل است

.

آزموده را آزمودن جهل است

آزموده را آزمودن جهل است

. رجوع بفقرهء قبل شود .

آزمون رايگان

آزمون رايگان

. بر امتحان كردن ضررى مترتب نشود . تمثل : با پدر راى زد و گفت اى پدر شهر برد سير خالى است . . . . اگر سحرگاهى چند سوار در پس ديوارها نزديك دروازهء شهر كمين سازند و چون در بگشايند خود را در شهر اندازند همانا اهل شهر را دست مدافعت و طاقت ممانعت نباشد . . . . اتابك گفت چنين گفته‌اند آزمون رايگان . . . .

تاريخ سلاجقه . و امروز گويند تجربه مال و خرجى ندارد .

آسان زيد مرد آسان گذار

آسان زيد مرد آسان گذار

( بآسان گذارى دمى ميشمار * كه . . . )

نظامى .

نظير :

دلى آسان گذار از كشورى به

. ويس و رامين .

سخت ميگيرد جهان بر مردمان سخت‌كوش

. حافظ .

آسان گردد بر آنچه همت بستى

آسان گردد بر آنچه همت بستى

. از كتاب امثال مختصر طبع هندوستان . نظير :

همت بلند دار كه مردان روزگار * از همت بلند به جائى رسيداند

.

همت بلند دار كه نزد خدا و خلق * باشد به قدر همت تو اعتبار تو

. ابن يمين .

معنى توفيق غير از همت مردانه چيست * انتظار خضر بردن اى دل فرزانه چيست

. صائب .

همت عالى ز فلك بگذرد * مرد بهمت ز ملك بگذرد

. خواجو .

همت اگر سلسله جنبان شود * مور تواند كه سليمان شود

. وحشى .

همم الرجال تقلع الجبال . المرء يطير بهمته كما يطير الطاير بجناحيه .

بهر كارى كه همت بسته گردد * اگر خارى بود گلدسته گردد

.

آسايش بود بنياد خوارى .

آسايش بود بنياد خوارى .

( دلم بگرفت از اين آسوده كارى * كه . . . )

ويس و رامين .

تن آسانى و كاهلى منجر به فقر و پريشانى گردد .

آسايش دو گيتى تفسير اين دو حرف است * با دوستان مروت با دشمنان مدارا

آسايش دو گيتى تفسير اين دو حرف است با دوستان مروت با دشمنان مدارا

حافظ .

نظير : المدارات قوام المعاش و ملاك المعاشرة . الرفق يمن و الخرق شوم . من رفق رتق و من خرق خرق .

اى سليمان در ميان زاغ و باز * لطف حق شو با همه مرغان بساز

. مولوى .

گر از تحمل من خصم شد زبون چه عجب * فلك حريف زبردستى مدارا نيست .

راد مردى مرد دانى چيست * با هنرتر ز خلق دانى كيست

.