امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٤٥
بعجز تن مده و مغز و چشم شير برآر * كه پشه از سر نمروديان غذا دارد .
به صاحبش چه وفا كرد كه به من بكند
به صاحبش چه وفا كرد كه به من بكند
. رجوع به : مال مرده عقب مرده ميرود ، شود .
به صد جان ارزد آنساعت كه جانان * نخواهم گويد و خواهد به صد جان .
به صد جان ارزد آنساعت كه جانان نخواهم گويد و خواهد به صد جان .
نظامى .
رجوع به : با دست پس مىزند . . . ، شود .
به صد سال يك دوست آيد بدست * بيك روز دشمن توان كرد شصت .
به صد سال يك دوست آيد بدست بيك روز دشمن توان كرد شصت .
اسدى .
رجوع به : هزار دوست اندك . . . ، شود .
بصدق كوش كه خورشيد زايد از نفست * كه از دروغ سيه‌روى گشت صبح نخست .
بصدق كوش كه خورشيد زايد از نفست كه از دروغ سيه‌روى گشت صبح نخست .
حافظ .
نظير :
دم صبح كاذب بود زود مير * ولى صبح صادق شد آفاق‌گير .
امير خسرو .
رجوع به : اگر خواهى از هر دو سر . . . ، شود .
به صورت آدمى كرده است نقاش * اگر مردى بمعنى آدمى باش .
به صورت آدمى كرده است نقاش اگر مردى بمعنى آدمى باش .
پورياى ولى .
رجوع به : اگر آدمى به چشم است . . . ، شود .
بضاعت مزجات به حضرت عزيز آوردن .
بضاعت مزجات به حضرت عزيز آوردن .
سعدى .
تمثل :
كه ميبرد بعراق اين بضاعت مزجات * چنان كه زيره بكرمان برند و كاسه بچين .
نظير :
شبه در بازار جوهريان جوى نيرزد . چراغ در پرتو آفتاب رونقى ندارد . سعدى . و رجوع به :
زيره بكرمان . . . ، شود .
بضاعت نياوردم الا اميد .
بضاعت نياوردم الا اميد .
سعدى . نظير :
و حمل الزاد اقبح كل شيى * اذا كان الوفود على الكريم .
بطبع اندر چه يا بى به ز اميد * بچرخ اندر چه جوئى به ز خورشيد .
بطبع اندر چه يا بى به ز اميد بچرخ اندر چه جوئى به ز خورشيد .
ويس و رامين .
نظير :
اگر اميد رنجورى نمايد * ز نوميدى بسى نوميدى آيد .
ويس و رامين .
آدمى باميد زنده است .
بطپانچه روى خود سرخ داشتن
بطپانچه روى خود سرخ داشتن
. با فقر و تنگدستى صورت ظاهر سامان خود را به تعفف چون توانگران آراستن . نظير : با سيلى روى خود را سرخ داشتن .
بط را ز طوفان چه باك .
بط را ز طوفان چه باك .
( گر از نيستى ديگرى شد هلاك . * مرا هست . . . )
سعدى .
بطفلى خدمت پيرى نكردم * به پيرى خدمت طفلم ضرور است .
بطفلى خدمت پيرى نكردم به پيرى خدمت طفلم ضرور است .
رجوع به : اگر مردى بده . . . ، شود .
بطمع سود در طبع است نادان را زيان كردن
بطمع سود در طبع است نادان را زيان كردن
( زيان كردند خصمانت بطمع سود بسيارى . . . )
قطران . رجوع به : طمع آرد بمردان . . . ، شود .
بعاقبت ز سر خاك تو برآيد خار * اگر تو خاره بخارى ز نيزه و زوبين .
بعاقبت ز سر خاك تو برآيد خار اگر تو خاره بخارى ز نيزه و زوبين .
معزى .
رجوع به : از مرگ خود چاره نيست ، شود .
بعجز تن مده و مغز و چشم شير برآر * كه پشه از سر نمروديان غذا دارد .
بعجز تن مده و مغز و چشم شير برآر كه پشه از سر نمروديان غذا دارد .
ظهير .