امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٢٠

بر راست گم زود گردد گمان .

سارانى ( كذا ) .

ناصر خسرو . نظير : الشروع ملزم .

بر دشمن ضعيف مدار ايمنى .

بر دشمن ضعيف مدار ايمنى .

( . . . بخرد نباشد ايمنى از دشمنش * وانگه كه دست خويش بيابى به دو

غافل مباش و بيخ ز بن بركنشن . )

ناصر خسرو .

برد قمار باختن است .

برد قمار باختن است .

( هيچكس از قمار طرف نيست * زانكه . . .

هركه زين كار بهره برد بباخت * هركه زين دام دانه جست نرست

رادمردان و سرفرازان را * مىنمايد قرين مردم پست

مرد خوشخوى را كند بدخوى * با حريفان پست چون پيوست

تهمت و ناسزا دروغ و قسم * از دو سر رايج است در هر دست

بهر يك بستنى بگاه قمار * اى بسا عهد دوستى بشكست

هركه نزديك شد بدين دريا * غرق شد يا كه اوفتاد بشست

داد بر باد گنج باد آورد * خسروى كز قمار شد سرمست

از سر مال خويشتن برخاست * هركه در پاى اين بساط نشست

با حريفان چو كودكان هردم * عهد صحبت شكست و باز به بست

روز و شب را نيارميد و نخفت * جان و تن را برنج داد و بخست

وآنكه در وقت خود نياراميد * رشتهء عمر خويشتن بگسست

خود گرفتم كه هيچيك نبود * زشت‌تر هم از اين دو كارى هست

كه برى مفت دسترنج كسان * يا دهى زان خود بمفت از دست .

شاهزادهء افسر .

برد كشتى آنجا كه خواهد خداى * اگر جامه بر تن درد ناخداى .

برد كشتى آنجا كه خواهد خداى اگر جامه بر تن درد ناخداى .

شعر ذيل است كه در تداول بدين صورت درآمده است .

خدا كشتى آنجا كه خواهد برد * اگر ناخدا جامه بر تن درد .

بر دل گشاده مرد نگيرد زمانه تنگ

بر دل گشاده مرد نگيرد زمانه تنگ

( . . . نهمار اين سخن ز بزرگان شنوده‌ايم . )

قاآنى .

برد نو بهتر از كهن ديباست

برد نو بهتر از كهن ديباست

( خويشتن را خلق مكن بر خلق . . . )

مسعود سعد .

بر دوستان رفته چه افسوس ميخوريم * ما خود مگر قرار اقامت نهاده‌ايم .

بر دوستان رفته چه افسوس ميخوريم ما خود مگر قرار اقامت نهاده‌ايم .

صائب .

رجوع به : بر آن گروه بخندد . . . ، شود .

بر دوستى پادشاهان اعتماد نشايد كرد و بر آواز خوش كودكان غره نبايد شد كه آن بخيالى مبدل شود و اين بخوابى .

بر دوستى پادشاهان اعتماد نشايد كرد و بر آواز خوش كودكان غره نبايد شد كه آن بخيالى مبدل شود و اين بخوابى .

سعدى رجوع به : احذر مباسطة الملوك . . . ، شود .

بر دولت متزلزل اعتماد نباشد

بر دولت متزلزل اعتماد نباشد

. از تاريخ گزيده .

برده ويران خراج و عشر نيست

برده ويران خراج و عشر نيست

( عاشقان را هر نفس سوزيد نيست . . . )

مولوى .

رجوع به : از برهنه پوستين چون بركنى ، شود .

بر راست گم زود گردد گمان .

بر راست گم زود گردد گمان .

( نه هرچه آن بگويند باشد همان . . . )

اسدى .