امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٩٤

بخشش از بزرگتر است و گناه از كوچكتر

بخت و دولت بكاردانى نيست .

بخت و دولت بكاردانى نيست .

( . . . جز بتأييد آسمانى نيست * كيمياگر بغصه مرده و رنج

ابله اندر خرابه يافته گنج . )

سعدى . رجوع به : اگر بهر سر مويت . . . و رجوع به : اگر دانش به روزى . . . ، شود .

بختى لوك گردد چون گذر باشد به پلوانش « 1 »

بختى لوك گردد چون گذر باشد به پلوانش « 1 »

. ( عجب نبود گر انبار ار فرو لغزد به آب و گل كه . . . ) امير خسرو .

به خدا ار بحقيقت نگرى * مه شعبان و صفر يكسان است .

به خدا ار بحقيقت نگرى مه شعبان و صفر يكسان است .

( كس دگر باره به اين دم نرسد * مى بخور گرچه مه شعبان است . . .

همه بگذار كدامين گنهست * كه فزون از كرم يزدان است . )

انورى .

به خدا گر ز خلق هيچ آيد .

به خدا گر ز خلق هيچ آيد .

( كار تو جز خداى نگشايد . . . )

سنائى .

به خداوند مصيبت عزيزان آن درد * نرسد كه بدانكس كه بيفائده گوش دارد .

به خداوند مصيبت عزيزان آن درد نرسد كه بدانكس كه بيفائده گوش دارد .

منسوب بانوشيروان . از قابوسنامه .

بخرچنگ گفتند چرا از دو سوى روى گفت پيشرفتم در اين است

بخرچنگ گفتند چرا از دو سوى روى گفت پيشرفتم در اين است

.

بخر خود سوار بودن

بخر خود سوار بودن

. بحقى و بايستهء رسيده بودن .

بخردان درشتى فراوان مگوى * بر ايشان بگفتار بيشى مجوى كه گر بشكنيشان نباشدت نام * وگر بشكنى باشدت كار خام .

بخردان درشتى فراوان مگوى بر ايشان بگفتار بيشى مجوى كه گر بشكنيشان نباشدت نام وگر بشكنى باشدت كار خام .

اسدى .

بخردان مفرماى كار درشت

بخردان مفرماى كار درشت

( . . . كه سندان نشايد شكستن بمشت . )

سعدى .

بخر دستش نميرسد پالانشرا مىزند

بخر دستش نميرسد پالانشرا مىزند

. تمثل :

حرف قرآن را ضريران معدنند * خر نبينند و بپالان برزنند .

مولوى .

بخردگى منگر دانهء سپندان را .

بخردگى منگر دانهء سپندان را .

( نگاه كن كه بقا را چگونه ميكوشد . . . )

ناصر خسرو .

نظير : فلفل مبين كه ريز است بشكن به‌بين چه تيز است . اشرى الشر صغاره . شر السمك يكدر الماء و رجوع به : اسب تازى اگر . . . ، شود .

بخرده توان آتش افروختن * پس آنگه درخت كهن سوختن .

بخرده توان آتش افروختن پس آنگه درخت كهن سوختن .

سعدى .

بخر گفتند كى بده رسى گفت از سيخكى پرس .

بخر گفتند كى بده رسى گفت از سيخكى پرس .

بخرما چه يازى چو ترسى ز خار .

بخرما چه يازى چو ترسى ز خار .

( بكن كار و كرده بيزدان سپار . . . )

فردوسى .

بخشتك شلوار نشستن

بخشتك شلوار نشستن

. پياده بودن ، بر زمين نشستن : مثال :

همه بخشتك شلوار برنشينم و بس * نه اسب تازى بايد مرا نه ساز بزر .

مسعود سعد .

بخشش از بزرگتر است و گناه از كوچكتر

بخشش از بزرگتر است و گناه از كوچكتر

. رجوع به : از خردان خطا . . .

و رجوع به : احسن الى من اسا . . . ، شود .


( 1 ) بلندى اطراف زمين كه به جهت زراعت بلند كرده باشند . انجمن آرا .