امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٦٣

باشد از مادران ما بر ما * هم حجامت نكو و هم خرما .

با سگى در جوال نتوان خفت .

با سگى در جوال نتوان خفت .

( در صفات تو ظلم نتوان گفت )

سنائى . رجوع به :

مثل فوق شود .

با سليق از براى سر نزنند .

با سليق از براى سر نزنند .

( راه دين از براى شر نزنند )

سنائى . نظير :

رگ قيفال بهر پاى مزن .

سنائى .

با سوختگان حديث پرهيز * روغن بود اندر آتش تيز .

با سوختگان حديث پرهيز روغن بود اندر آتش تيز .

امير خسرو .

با سوزن چاه كندن

با سوزن چاه كندن

. كارى نهايت سخت و صعب انجام كردن .

با سوزيان اين جهان خوشدل مباش و شادمان * نادان بود شادان بدان وين دهر نادان پرورد .

با سوزيان اين جهان خوشدل مباش و شادمان نادان بود شادان بدان وين دهر نادان پرورد .

حضرت اديب .

با سيلى صورت خود را سرخ داشتن

با سيلى صورت خود را سرخ داشتن

. نظير : با دنبه بروت چرب كردن . بطن جائع و وجه مدهون . با تپانچه روى خود را سرخ كردن .

مرا از داغ هجران زرد شد روى * بمى زردى روى من فرو شوى

مى گلگون كند گلگون رخانم * زدايد زنگ انديشه ز جانم

چو باشد رنگ رويم ارغوانى * نداند دشمنم رنگ نهانى .

ويس و رامين .

بطرب حمل مكن سرخى رويم كه چو جام * خون دل عكس برون ميدهد از رخسارم .

حافظ .

طراز پيرهن زر كشم مبين چون شمع * كه سوزهاست نهانى درون پيرهنم .

حافظ .

رجوع به : آفتابه لگن ، شود .

با شاخ گاو سر را بجنگ انداختن

با شاخ گاو سر را بجنگ انداختن

. خود را به تهلكه افكندن . رجوع به : با سگ بجوال رفتن ، شود .

با شاه خويشى ندارد كسى

با شاه خويشى ندارد كسى

( خطرهاست در كار شاهان بسى * كه . . . )

نظامى .

رجوع به : الملك عقيم . . . ، شود .

باش تا صبح دولتت بدمد * كاين هنوز از نتايج سحر است .

باش تا صبح دولتت بدمد كاين هنوز از نتايج سحر است .

( اين مناصب كه ديده‌اى جزويست * كار كلى هنوز در قدر است )

رجوع به : اين هنوز اول نوروز ، شود .

باش تا قائم‌مقام از باغ درآيد

باش تا قائم‌مقام از باغ درآيد

. مراد از قائم‌مقام اين مثل ميرزا ابو القاسم قائم مقام فراهانى است كه او را در باغ نگارستان طهران كشته‌اند . رجوع به : آنقدر بايست ، شود .

باشد از عشق قوت مردان * آب و نان چيست قوت بىدردان .

باشد از عشق قوت مردان آب و نان چيست قوت بىدردان .

اوحدى .

نظير :

اين چراغ شمس كو روشن بود * نز فتيله پنبه و روغن بود

سقف گردون كو چنين دائم بود * نز طناب و استنى قائم بود

قوت جبريل از مطبخ نبود * بود از ديدار خلاق ودود

همچنين اين قوت ابدال حق * هم ز حق دان نز طعام و از طبق .

مولوى .

باشد از مادران ما بر ما * هم حجامت نكو و هم خرما .

باشد از مادران ما بر ما هم حجامت نكو و هم خرما .

سنائى .

رجوع به : الجنة تحت اقدام الامهات ، شود .