امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٢٦

اى شكم خيره بنانى بساز * تا نكنى پشت به خدمت دوتا . عمر گرانمايه در آن صرف شد * تا چه خورم صيف و چه پوشم شتا . . . )

اى زر تو خدا نهء و ليكن به خدا * ستار عيوب و قاضى حاجاتى .

اى زر تو خدا نهء و ليكن به خدا ستار عيوب و قاضى حاجاتى .

گويا اين شعر مأخوذ از قطعهء ذيل باشد :

اى زر توئى آنكه جامع لذاتى * محبوب جهانيان بهر اوقاتى

بيشك تو خدا نهء و ليكن به خدا * ستار عيوب و قاضى الحاجاتى .

جمال الدين قزوينى . نقل از تاريخ گزيده . نظير : زر بر سر فولاد نهى نرم شود .

جوى زر بهتر از پنجاه من زور .

سعدى .

زور ده مرد چه خواهى زر يكمرده بيار .

سعدى .

هركه زر ديد سر فرود آرد * ور ترازوى آهنين دوش است .

سعدى .

بىزر نتوان رفت به زور از دريا * ور زر دارى به زور محتاج نهء .

سعدى .

جنگ را شمشير مىكند سودا را پول .

بىزرى كرد به من آنچه بقارون زر كرد .

صائب . با پول سرسبيل شاه نقاره‌خانه ميزنند . بىزر بىپر . گج بيمايه فطير است . لو لا التقى لقلت جلت قدرته . الدرامم مراهم .

بىزر نتوانى كه كنى با كس زور * ور زر دارى به زور محتاج نهء .

سعدى .

پول سفيد براى روز سياه است . زر كار كند و مرد لاف زند .

اى سليم آب ز سرچشمه ببند * كه چو پر شد نتوان بستن جوى .

اى سليم آب ز سرچشمه ببند كه چو پر شد نتوان بستن جوى .

سعدى . رجوع به : علاج واقعه . . . شود .

اى سليمان در ميان زاغ و باز * حلم حق شو با همه مرغان بساز .

اى سليمان در ميان زاغ و باز حلم حق شو با همه مرغان بساز .

مولوى .

رجوع به : آسايش دو گيتى . . . ، شود .

اى سير ترا نان جوين خوش ننمايد * معشوق من است آنكه بنزديك تو زشت است . ( . . . حوران بهشتى را دوزخ بود اعراف * از دوزخيان پرس كه اعراف بهشت است . )

اى سير ترا نان جوين خوش ننمايد معشوق من است آنكه بنزديك تو زشت است . ( . . . حوران بهشتى را دوزخ بود اعراف از دوزخيان پرس كه اعراف بهشت است . )

سعدى .

نظير : بطنى عطرى و سايرى ذرى .

كوفته بر سفرهء ما گو مباش * كوفته را نان تهى كوفته است .

سعدى .

من گرسنه در مقابلم سفرهء نان * همچون عزبم بر در حمام زنان .

سعدى .

آدم گرسنه سنگ را هم مىخورد .

اى شاه نصيب خويش بيرون كن * زين جاه بلند و نعمت شاهى

اى شاه نصيب خويش بيرون كن زين جاه بلند و نعمت شاهى

( . . . بنگر بضعيف حال درويشان * بگذار سپاس آنكه بر گاهى )

ناصر خسرو . رجوع به : ان اللّه تعالى فرض . . . ، شود .

اى شكم خيره بنانى بساز * تا نكنى پشت به خدمت دوتا . عمر گرانمايه در آن صرف شد * تا چه خورم صيف و چه پوشم شتا . . . )

اى شكم خيره بنانى بساز تا نكنى پشت به خدمت دوتا . عمر گرانمايه در آن صرف شد تا چه خورم صيف و چه پوشم شتا . . . )

سعدى . نظير :

بدست آهن تفته كردن خمير * به از دست بر سينه پيش امير .

سعدى .

سركه از دسترنج خويش و تره * بهتر از نان دهخدا و بره .