امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٩٧

اندر ره عشق كفر و دين يكرنگ است .

هنر هركجا افكند سايهء * چو ظل همايش دهد پايهء .

انگشت هنرور كليد روزيست و دست بىهنر كفچهء دريوزه .

اگر تخت جوئى هنر بايدت * چو سبزى دهد شاخ بر بايدت .

فردوسى .

چو پرسند پرسندگان از هنر * نشايد كه پاسخ دهى از گهر .

فردوسى .

هر آنكس كه جويد همى برترى * هنرها ببايد بدين داورى .

فردوسى .

گهر بيهنر خوار و زار است و سست * بفرهنگ باشد روان تندرست .

فردوسى .

يكى داستان زد بر او پيلتن * كه هركس كه سر بركشد ز انجمن .

هنر بايد و گوهر نامدار * خرد يار و فرهنگش آموزگار

چو اين چار گوهر بجاى آورى * به مردى جهان زير پاى آورى .

فردوسى .

گهر بيهنر ناپسند است و خوار * بدين داستان زد يكى هوشيار .

كه گر گل نبويد ز رنگش مگوى * كز آتش نجويد كسى آب جوى .

فردوسى .

هنرجوى و تيمار بيشى مخور * كه گيتى سپنج است و ما بر گذر .

فردوسى .

كسى كو ندارد هنر با نژاد * مكن زو به نيز از كم‌وبيش ياد .

فردوسى .

هنرها ببرنائى آور پديد * ز بازى بكش سر چو پيرى رسيد

بميدان دانش بر اسب هنر * نشين و ببند از ستايش كمر

بر آن كوش كت سال تا بيشتر * برى پايگاه هنر پيشتر .

اسدى .

اندر جهان سود بيرنج نيست .

اندر جهان سود بيرنج نيست .

( تن‌آسائى و كاهلى دور كن * بكوش وز رنج تنت سور كن

كه . . . كسى را كه كاهل بود گنج نيست . )

فردوسى . رجوع از تو حركت . . . شود .

اندر جهان نيست جاويد كس

اندر جهان نيست جاويد كس

.

ندارى تن خويش را رنجه بس * كه . . . )

فردوسى .

رجوع به : از مرگ خود چاره نيست . . . ، شود .

اندر حضر نباشد آزاده را خطر * كاندر حجر نباشد ياقوت را بها .

اندر حضر نباشد آزاده را خطر كاندر حجر نباشد ياقوت را بها .

( اهل هرى مرا نشناسند بر يقين * تا رحلتى نباشد زين منزل فنا

مقدار آفتاب ندانند مردمان * تا نور او نگردد از چشمها جدا . . . )

عبد الواسع جبلى ؟ « 1 » رجوع به : چو صاحب سخن زنده باشد و رجوع به : ازهد الناس فى العالم . . . ، شود .

اندر خور افسر شود از علم بتعليم * آنسر كه ز بس جهل سزاوار فسار است .

اندر خور افسر شود از علم بتعليم آنسر كه ز بس جهل سزاوار فسار است .

ناصر خسرو .

رجوع به : آنكس كه داناتر . . . ، شود .

اندر دم است كژدم بد را هلاك سر .

اندر دم است كژدم بد را هلاك سر .

( . . . از فعل بد تو نيز سر خويش را دمى . )

ناصر خسرو .

اندر ره عشق كفر و دين يكرنگ است .

اندر ره عشق كفر و دين يكرنگ است .

( زين روى كه راه عشق راهى تنگ است .


( 1 ) قطعه را بنام سنائى نيز ديده‌ام .