امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٨٣

امروز در قلمرو دل دست دست تست * خواهى عمارتش كن و خواهى خراب كن . امروز كه در دست توام مرحمتى كن * فردا كه شوم خاك چه سود اشك ندامت .

امان از خانه‌دارى يكى ميخرى دو تا ندارى

امان از خانه‌دارى يكى ميخرى دو تا ندارى

. در اسباب تازه خانمانان هرساعت لزوم اكمال نقصى ظاهر شود .

امان از دوغ ليلى ماستش كم بود آبش خيلى

امان از دوغ ليلى ماستش كم بود آبش خيلى

. « 1 » وعده يا دعوئى بسيار بزرگ ، و وفا يا عملى نهايت ناچيز بود .

امان از هم‌كت بد

امان از هم‌كت بد

. « 2 » رجوع به : آلو چو به آلو . . . ، شود .

امتحان را گربه نخورده است

امتحان را گربه نخورده است

. رجوع به آزمون رايگان ، شود .

امتى را يك نبى بس ملتى را يك كتاب * عالمى را يك ملك بس لشكريرا يك امير .

امتى را يك نبى بس ملتى را يك كتاب عالمى را يك ملك بس لشكريرا يك امير .

معزى .

رجوع به : دو پادشاه در اقليمى . . . ، شود .

امر سلطان چو حكم يزدانست * سايهء ايزد از پى آنست .

امر سلطان چو حكم يزدانست سايهء ايزد از پى آنست .

سنائى .

نظير :

چه فرمان يزدان چه فرمان شاه .

فردوسى .

امر مبكياتك لا امر مضحكاتك

امر مبكياتك لا امر مضحكاتك

. دوست آنست كه بگرياند و دشمن آنكه بخنداند .

و رجوع به : از صحبت دوستى برنجم . . . شود .

امروز بدان مصلحت خويش كه فردا * دانى و پشيمان شوى و سود ندارد . امروز بكش چه ميتوان كشت * كاتش چو بلند شد جهان سوخت .

امروز بدان مصلحت خويش كه فردا دانى و پشيمان شوى و سود ندارد . امروز بكش چه ميتوان كشت كاتش چو بلند شد جهان سوخت .

( . . . ، مگذار كه زه كند كمانرا * دشمن چو به تير ميتوان دوخت . )

نقل از العراضه .

رجوع به : از امروز كارى بفردا ممان . . . ، شود . رجوع به : پيش از آنكه دشمن بر تو . . . ، شود .

امروز تخم كار كه فردا مجال نيست .

امروز تخم كار كه فردا مجال نيست .

( اى بىخبر دل از دو جهان بر خداى بند . . . ، )

سعدى ؟ رجوع به : از امروز كارى بفردا ممان . . . ، شود .

امروز توانى و ندانى فردا كه بدانى نتوانى

امروز توانى و ندانى فردا كه بدانى نتوانى

. رجوع به : تا توانستم ندانستم چه سود . . . ، شود .

امروز در قلمرو دل دست دست تست * خواهى عمارتش كن و خواهى خراب كن . امروز كه در دست توام مرحمتى كن * فردا كه شوم خاك چه سود اشك ندامت .

امروز در قلمرو دل دست دست تست خواهى عمارتش كن و خواهى خراب كن . امروز كه در دست توام مرحمتى كن فردا كه شوم خاك چه سود اشك ندامت .

حافظ .

نظير :

كنونم آب حياتى به حلق تشنه فرو كن * نه آنگهى كه بميرم به آب ديده بشوئى .

سعدى .

امروز بايد ار كرمى مىكند سحاب * فردا كه تشنه مرده بود لاى « 3 » گو مخيز .

سعدى .

كنون يار بايد كه زنده است مرد * نه آنگه كه از وى برآرند گرد .

فردوسى .

لا عرفنك بعد الموت تند بنى * و فى حيوتى ما زودتنى زادى .


( 1 ) كلمه خيلى در تداول عوام بجاى بسيار مستعمل است . ( 2 ) هم‌كت همنشين و معاشر را گويند . ( 3 ) لاى بمعنى سيل است .