امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٩٢

اگر بپوشى رختى نشينى تختى مىبينمت به چشم آنوقتى

پر پيچ دارم . . . )

عطار .

. نظير : اگر نى زنى چرا بابات از حصبه مرد .

اگر دانى كه نان دادن ثوابست * خودت ميخور كه بغدادت خرابست .

دستت چرب است بمال بسرت . كان النبى اذا دعا بدأ بنفسه . عمك اول شارب . سغل الحلى اهله ان يعارا . شغلت شعابى جدوى . اگر جراحى رودهء خودت را جا بگذار .

و رجوع به : آه از اين واعظان منبر . . . ، شود .

اگر با تو گردون نشيند براز نيابى هم از گردش او جواز .

( . . . هم او تاج و تخت و بلندى دهد * هم او تيرگى و نژندى دهد

بدشمن همى ماند و هم بدوست گهى مغز يا بى از او گاه پوست * سرت گر بسايد بر ابر سياه

سرانجام خاك است از او جايگاه . )

فردوسى . رجوع به : از مرگ خود چاره نيست ، شود .

اگر باديده‌اى ناديده مشنو تو برهان خواه و بر تقليد مگرو .

( مكن باور سخنهاى شنيده * شنيده كى بود هرگز چو ديده . . . )

ناصر خسرو . رجوع به : از خلاف آمد عادت . . . ، شود .

اگر باران بكوهستان نبارد بسالى دجله گردد خشك‌رودى .

( چو دخلت نيست خرج آهسته‌تر كن * كه ميگويند ملاحان سرودى . . . )

سعدى . رجوع به :

اسراف حرام است ، شود .

اگر بار خار است و خود كشتهء وگر پرنيان است و خود رشتهء

( درختى كه پروردى آمد ببار * هم‌اكنون بديدى برش در كنار . . . )

نقل از تاريخ گيلان مير ظهير الدين مرعشى .

رجوع به : از مكافات عمل . . . ، شود .

اگر بارهء آهنينى بپاى سپهرت بسايد نمانى بجاى .

فردوسى .

رجوع به : از مرگ به خود چاره نيست شود ،

اگر بارى ز دوشم برندارى چرا بارى بسر بارم گذارى .

نظير :

يار شاطر باش نه بار خاطر .

اگر با زور پيل و طبع شيرى مكن با آتش سوزان دليرى .

ويس و رامين .

رجوع به : پنجه با ساعد . . . ، شود .

. نظير :

مپندار گر سفله قارون شود * كه طبع لئيمش دگرگون شود .

سعدى .

اگر ريگ بيابان در شود چشم گدايان پر نشود . سعدى . گدا اگر همه عالم به دو دهند