امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٧٤

اسكندر روميرا گفتند ديار مشرق و مغرب بچه گرفتى گفت هر مملكت را گرفتم رعيتش را نيازردم و نام پادشاهان جز به نيكوئى نبردم

ميازار كس را كه آزاد مرد * سر اندر نيارد بآزار مرد .

فردوسى .

ميازار مورى كه دانه‌كش است * كه جان دارد و جان شيرين خوش است

فردوسى .

چون دور فلك يكسره بر منهج عدلست * خوشباش كه ظالم نبرد راه به منزل .

حافظ .

ظلمت ظلم تيره دارد راه * عدل بايد جناح و قلب سياه

خانهء ظالمان نه دير كه زود * بفضيحت خراب خواهد بود

دود دل خانه‌سوز ظالم بس * بدكنش را همين مظالم بس

ظلم تاريك و دل‌سيه كندت * عدل رخشنده‌تر ز مه كندت

مرد را ظلم بيخ‌كن باشد * عدل و دادش حصار تن باشد

چه جنايت بتر ز خون خوردن * و آنگه از حلق هر زبون خوردن

نيست پر بيخ دولت اينان * تبرى چون دعاى مسكينان

تو نترسى كه باغ سازى و تيم * خرج آن جمله از خراج يتيم

باغ خود را نچيده گل بيوه * برد سرهنگش ايزم و ميوه

شب تاريك دوك رشتن او * روز نانى به خون سرشتن او

وانگهى ظالمى چنين در پى * تيغ دفع بدان توئى يا حى

پيرزن نيم شب كه آه كند * روى هفت آسمان سياه كند

واى بر خفتگان خونخواران * ز آفت سيل چشم بيداران

بسكه ديدم دعاى پيرزنان * كه فروريخت خون تير زنان

گر بيك حبه ظلم‌ورزى تو * در حقيقت‌جوى نيرزى تو

از تو گر ديده‌اى پر آب شود * ملكت از سيل آن خراب شود .

اوحدى .

ظلم از هركه هست نيك بد است * و آنكه او ظالم است نيك بد است ( كذا )

هر كجا ظلم رخت افكنده است * مملكت را ز بيخ بركنده است .

سنائى .

و ان الظلم من كل قبيح * و اقبح ما يكون من النبيه

جزاى عدل نور و رحمت آمد * سزاى ظلم لعن و ظلمت آمد

شبسترى .

طالب شاه عادلست جهان * تو نيت خوب كن جهان بستان

ترك و ايرانى و عرابى و كرد * هركه عادلتر است دست او برد .

سنائى .

اصل مردمى كم‌آزاريست . قابوسنامه .

ستم بر ستمكاره آيد پديد .

فردوسى . كه كرد كه نيافت و كه خواهد كرد كه نخواهد يافت . از تذكرهء دولتشاه .

سك از مردم مردم‌آزار به .

سعدى .

ماران كنند رودان كشند . ظلم ظالم بر سر اولاد ظالم ميرود . ريشهء بيداد بر خاكستر است . اذا ظلمت فاحذر الانتصار فان الظلم لا يكسبك الامثل فعلك . انك لا تجنى من الشوك العنب . من سل سيف البغى قتل به .