امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١

آب از دريا مىبخشد

بسمه تعالى

باب الف .

باب الف .

آب آبادانى است

آب آبادانى است

. نظير : مِنَ الْماءِ كُلَّ شَيْءٍ حَيٍّ « 1 » .

آبادانى ظلم بر بادى است

آبادانى ظلم بر بادى است

. نظير : ريشهء بيداد بر خاكستر است . البغى مرتعه وخيم . البغى آخر مدة القوم . ظلم عاقبت ندارد . من سل سيف البغى قتل به .

مكن اى برادر ببيداد راى * كه بيداد را نيست با داد پاى

. فردوسى .

آبادى ميخانه ز ويرانى ماست

آبادى ميخانه ز ويرانى ماست

. خيام . نظير : از سستى آدمى زاد گرگ آدمى خوار پيدا شود .

آبان ماه را بارانكى ، دى ماه را برفكى ، فروردين ماه شب ببار روز ببار

آبان ماه را بارانكى ، دى ماه را برفكى ، فروردين ماه شب ببار روز ببار

. در ماه آبان براى خوبى كار زرع بارانى كم و در ديماه برفى اندك كافى ، لكن بفروردين بارانهاى متوالى ضرور است .

آب ارچه همه زلال خيزد * از خوردن پر ملال خيزد

آب ارچه همه زلال خيزد از خوردن پر ملال خيزد

. نظامى . نظير :

نه چندان بخور كز دهانت برآيد * نه چندانكه از ضعف جانت برآيد

. سعدى .

شكم‌بند كمتر پرستد خداى

. سعدى . شكم‌پرست خداپرست نبود .

اندرون از طعام خالى دار * تا در آن نور معرفت بينى

تهى از حكمتى به علت آن * كه پرى از طعام تا بينى

. سعدى .

آب از آب تكان نميخورد

آب از آب تكان نميخورد

. آرامش و ايمنى بكمال موجود است . مثال :

دريا رفتست تو گوئى بخواب * هيچ نميخورد تكان آب از آب

. ايرج ميرزا .

آب از بنه تيره است

آب از بنه تيره است

. عيب يا مانع در پايه و اصل است . مثال :

سخن هرچه گفتم همه خيره بود * كه آب روان از بنه تيره بود

. فردوسى .

نظير : آب از سر تيره است . آب از سرچشمه گل است .

آب از دريا مىبخشد

آب از دريا مىبخشد

. با چيزى بىارز منت مىنهد . نظير : با آب حمام دوست ميگيرد .

( 1 ) وَ جَعَلْنا مِنَ الْماءِ كُلَّ شَيْءٍ حَيٍّ أَ فَلا يُؤْمِنُونَ . قرآن كريم . سورهء 21 . آيهء 31 .