امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٤٣

از گلوبنده خواجگى دور است .

خرج كه از كيسهء مهمان بود * حاتم‌طائى شدن آسان بود .

خرج از كيسهء خليفه است . جامع التمثيل .

از گدا چه يك نان بگيرند و چه بدهند يكسانست

از گدا چه يك نان بگيرند و چه بدهند يكسانست

. حالا كه من متمول نيستم اين چيز مختصر را هم نداشته باشم هيچ نخواهد شد . نظير : گدا در جهنم نشسته است .

از گدايان ظريفتر ايثار .

از گدايان ظريفتر ايثار .

( هرچه دارى به راه حق بگذار * ك . . . )

سنائى . نظير :

وَ يُؤْثِرُونَ عَلى أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ كانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ . قرآن كريم سورهء 59 . آيهء 9 .

بهترين جودهاست جود مقل .

سنائى .

از همه چيزهاى بگزيده * هست جود المقل پسنديده .

سنائى .

اگر بريان كند بهرام گورى * نه چون ران ملخ باشد ز مورى .

سعدى .

از گرانان بود گران همه‌چيز

از گرانان بود گران همه‌چيز

. نظير : كل شيئى من الثقيل ثقيل . نقل از قابوسنامه .

از گران سنگى گنجور سپهر آمده كوه * وز سبكسارى بازيچه باد آمده خس .

از گران سنگى گنجور سپهر آمده كوه وز سبكسارى بازيچه باد آمده خس .

سنائى .

از گرسنگى چاشت از خواب ميخيزد

از گرسنگى چاشت از خواب ميخيزد

- رجوع بآه در بساط ندارد ، شود .

از گرسنگى مردن به كه بنان فرومايگان سير شدن

از گرسنگى مردن به كه بنان فرومايگان سير شدن

. منسوب بانوشيروان .

نقل از قابوسنامه .

از گرگ شبانى نيايد

از گرگ شبانى نيايد

. تمثل :

اگر هرگز ز گرگ آيد شبانى * ز تو آيد وفا و مهربانى .

ويس و رامين .

نظير : نكند گرگ پوستين‌دوزى . از كور ديده‌بانى نيايد . از ديو مهربانى نيايد .

از گفتار باز توان ايستاد و از نبشته باز نتوان ايستاد

از گفتار باز توان ايستاد و از نبشته باز نتوان ايستاد

. بيهقى . ما كتب قر .

از گفتن لا حول گريزند شياطين .

از گفتن لا حول گريزند شياطين .

( امروز درين دولت و اين ملك مهيا * هر قوم كه آيند بكين آخته سكين

از هيبت نام تو همى زود گريزند ك . . . )

معزى . نظير :

ديو بگريزد از آن قوم كه قرآن خوانند .

سعدى .

از گل بوئى و از خرس موئى

از گل بوئى و از خرس موئى

. رجوع به از بدقمار هرچه ستانى شتل بود ، شود .

از گل خار بهره داشتن

از گل خار بهره داشتن

. تمثل :

بعمرى در كفم يارى نيايد * ور آيد جز جگرخوارى نيايد .

بنا ميزد ز بستان زمانه * ز گل قسمم همى خارى نيايد .

انورى .

نظير : از گله گرد نصيب داشتن .

از گل نازكتر به كسى نگفتن

از گل نازكتر به كسى نگفتن

. نهايت با مهربانى و ادب با كسى گفتگو كردن .

ز گل نازكترت گويند و رنجى * مجنب از جاى خود [ آقا ] كه گنجى .

ايرج ميرزا .

نظير : از شكر تلختر به كسى نگفتن .

از گلوبنده خواجگى دور است .

از گلوبنده خواجگى دور است .

( بود بسيار خوار بىنور است . . . )

سنائى .

نظير :

شكم پيش من تنگ بهتر كه دل * شكم بنده بسيار بينى خجل .

سعدى .