امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٣٥

از شكستهء خود موميائى دريغ نمىبايد داشت

رجوع به : آن گربهء ميو كن بابا از آن تو ، شود .

از سوداى نقد بوى مشك آيد

از سوداى نقد بوى مشك آيد

. نظير : نسيه آخر بدعوا رسيه .

از سوزن گر آهن نتوان خريد

از سوزن گر آهن نتوان خريد

. سوزنگر در كار آهن اندك نگرش و كم بين باشد . مثل را در نظاير اين مورد استعمال كنند .

از سه چيز بايد حذر كرد : ديوار شكسته ، زن سليطه ، سگ گيرنده

از سه چيز بايد حذر كرد : ديوار شكسته ، زن سليطه ، سگ گيرنده

. نظير : زن سليطه شوهر مرد است . زن سليطه سگ بىقلاده است .

از سير تا پياز

از سير تا پياز

. رجوع به از سفيدى گچ تا سياهى زغال ، شود .

از سير تا پياز براى كسى گفتن از سير تا پياز از چيزى خبر داشتن

از سير تا پياز براى كسى گفتن از سير تا پياز از چيزى خبر داشتن

. بجزئيات حكايت كردن . از جملگى آگاه بودن . نظير : يحدثك من الخفية الى المقنعه .

از سيرم و ميرم بايد ترسيد

از سيرم و ميرم بايد ترسيد

. سيرم مخفف سير هستم و ميرم تخفيف ميروم است .

و مراد آنكه آن مهمان كه گويد ميروم غالبا ميماند و آنكه گويد نخورم گاهى بيش از گرسنگان خورد .

از سيل كجا ترسد آنكسى كو * مأوا همه بر كوهسار دارد .

از سيل كجا ترسد آنكسى كو مأوا همه بر كوهسار دارد .

مسعود سعد .

از سيه سر همه كارى آيد ، يا همه كارى برميايد

از سيه سر همه كارى آيد ، يا همه كارى برميايد

. تمثل :

كلك او يا رد كه آرد در شهوار از شبه * از سيه سرآيد آنچ اندر تصور آورى .

ابن يمين .

گمان ميكنم ابن يمين اين مثل را در مورد مدح بجا ننشانده است چه غالبا در اين مثل و نوع آن قسمى تحقير هست . مثل اينكه گويند از مرد رزل يا بىحيا همه كار آيد .

از شاخى بشاخى پريدن

از شاخى بشاخى پريدن

. بواسطهء نقص ادله تغيير جهت بحث دادن . تمثل :

مزن هردم قدم در سنگلاخى * ز شاخى هر زمان منشين بشاخى .

جامى .

رجوع به از اين شاخ بدان شاخ جستن ، شود .

از شب مركب ساختن

از شب مركب ساختن

. در تاريكى شب گريختن . مثال : خواجه رضى بگريخت و اسباب و بنه بىقياس در كرمان بگذاشت و با دو سه غلام از شب مركب ساخت و بازوزن شد . تاريخ سلاجقهء كرمان . نظير : شب قلعهء مرد است .

از شكر خوشتر به كسى گفتن . از شكر تلختر به كسى نگفتن . از گلشكر تلختر نگفتن

از شكر خوشتر به كسى گفتن . از شكر تلختر به كسى نگفتن . از گلشكر تلختر نگفتن

. با شيرين‌تر و با حرمت‌تر صورتى با كسى گفتگو كردن .

مثال :

گر هيچ سخن گويم با تو ز شكر خوشتر * صد كينه بدل گيرى صد اشك فرو بارى .

منوچهرى .

گر كنى زهر با روانم جفت * از شكر تلختر نيارم گفت .

سنائى .

كه گر ز شكر و گل با تو تلختر گويد * نهد زمانه بسان ترانگبينش خار .

ظهير .

نظير : از گل نازكتر به كسى نگفتن .

از شكستهء خود موميائى دريغ نمىبايد داشت

از شكستهء خود موميائى دريغ نمىبايد داشت

. مرزبان نامه .