امثال و حكم ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٠٥

از بسيار اندكى و از هزاران يكى

را بپاى خود آويزند . * من ز آن خودم هرآنچه هستم هستم .

خيام .

من اگر نيكم اگر بد تو برو خود را باش * كه گناه دگرى بر تو نخواهند نوشت .

حافظ .

از بدى دور بودن سر همه نيكوئيهاست

از بدى دور بودن سر همه نيكوئيهاست

. بزرجمهر گفت استاد را پرسيدم . . .

نيكى كردن به يا از بدى دور بودن گفت . . . ) نقل از تاريخ گزيده .

از بدىهاى زن مشو ايمن * گرچه از آسمان نزول كند .

از بدىهاى زن مشو ايمن گرچه از آسمان نزول كند .

از براى دام دارد مرد دنيا علم دين * وز براى نام دارد ناك « 1 » ده مشك تتار .

از براى دام دارد مرد دنيا علم دين وز براى نام دارد ناك « 1 » ده مشك تتار .

سنائى .

از براى مصلحت مرد حكيم * دم خر را بوسه زد خواندش كريم .

از براى مصلحت مرد حكيم دم خر را بوسه زد خواندش كريم .

مولوى .

نظير : از روى لاعلاجى بخر ميگويند خانباجى . از ناچارى بوسه بكون خر زنند . دستى را كه نتوان بريد بايد بوسيد . دستى كه بدندان نتوان برد ببوس .

چو دستى نتانى گزيدن ببوس * كه با غالبان چاره زرقست و لوس .

سعدى .

از براى يك شكم منت دو كس نكشند

از براى يك شكم منت دو كس نكشند

. نظير : يك شكم و دو منت :

از برهنه پوستين چون بركنى

از برهنه پوستين چون بركنى

. تمثل :

گفت هان اى محتسب بگذار و رو * از برهنه كى توان بردن گرو .

مولوى .

نى براى آنكه تا سودى كنم * وز برهنه پوستينى بركنم .

مولوى .

نظير :

از ده ويران كه ستاند خراج .

نظامى .

برده ويران خراج و عشر نيست .

مولوى . خراب را خراج نباشد . خر برهنه را پالان نتوان گرفت . المفلس فى امان اللّه . از كف دست كه موى ندارد موى چگونه كنند . آفت رسيده را غم باج و خراج نيست .

از برهنه كى توان بردن گرو .

از برهنه كى توان بردن گرو .

( گفت هان اى محتسب بگذار و رو . . . )

مولوى .

رجوع بتمثيل فوق شود .

از بريدن تيغ را نبود حيا .

از بريدن تيغ را نبود حيا .

( پيش اين الماس بىاسپر ميا ك . . . )

مولوى .

از بز برند و بپاى بز بربندند

از بز برند و بپاى بز بربندند

. نظير : از ريش پيوند سبيل كردن .

از بزرگان عفو بوده است از فرودستان گناه .

از بزرگان عفو بوده است از فرودستان گناه .

( ز ابتداى آفرينش تا بوقت پادشاه . . . . )

رجوع به احسن الى من اسا ، شود .

از بس دروغ گفته كله كلاهش سوراخ شده

از بس دروغ گفته كله كلاهش سوراخ شده

. بمزاح ، بكودكانيكه درز كلاه شكافته يا سر كلاه دريده دارند گويند .

از بسيار اندكى و از هزاران يكى

از بسيار اندكى و از هزاران يكى

. تمثل : ار بسيار اندكى و از هزاران يكى بيش نيست . جهانگشاى جوينى . نظير : اندكى از بسيار ، يكى از هزار ، قطرهء از عمان . قطرى از بحرى . غيضى از فيضى .

( 1 ) مشك مغشوش .