انيس الطالبين ( ترجمه آداب المتعلمين ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٩

[ مباحثه و مناظره ]

شايسته است كه طالب علم در تمام اوقات خود را به تأمّل و دقّت در دقائق علوم و مطالب باريك و ظريف علمى وادار كند و نفس خويش را به آن عادت دهد چه آنكه دقائق علوم به تأمّل نمودن و امعان نظر درك مىشود و ازاينرو است كه گفته‌اند :

دقّت نما تا درك كنى .

متن :

و لا بدّ من التّأمّل قبل الكلام حتّى يكون صوابا ، فانّ الكلام كالسّهم ، فلا بدّ من تقديمه بالتّأمّل قبل الكلام حتّى يكون ذكره مصيبا فى اصول الفقه .

و هذا اصل كبير و هو ان يكون كلام الفقيه المناظر بالتّأمّل .

و يكون مستفيدا فى جميع الاحوال و الاوقات و عن جميع الاشخاص .

قال رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلّم :

الحكمة ضالّة المؤمن اينما وجدها اخذها .

و قيل :

خذ ما صفى ودع ما كدر .

و ليس لصحيح البدن و العقل عذر فى ترك العلم .

ترجمه :

لازمست پيش از سخن گفتن تأمّل و فكر نموده تا كلامش صواب باشد چه آنكه سخن همچون تير است پس چاره‌اى نيست از تقديم تأمّل و فكر پيش از آن تا ذكرش در اصول فقه بصواب برسد و اين قاعده و اصل بزرگى مىباشد كه عبارتست از اينكه كلام فقيه براى شخص ناظر از روى تأمّل و فكر باشد .

و شايسته است كه طالب علم در جميع احوال و تمام اوقات