منتخب اللطائف ( فارسى ) — الصفحة ٢٥٧

خادمى لحصايى

نى چاره‌اى كه « 1 » دل به تو نامهربان دهد * آخر در آرزوى وصال تو جان دهد

خلقى بخارى

خلقى بخارى

به قول امير عليشير تاجرى بود . منه :

سوخت مغز استخوانم از غم و آگه نيم * كى بود معلوم مضمون نامهء پيچيده را

خيالى بخارى

خيالى بخارى

مولانا خيالى بخارى ، شاگرد عصمت اللّه بخارى است . « 2 » منه :

اى تير غمت را دل عشّاق نشانه * خلقى به تو مشغول و تو فارغ ز ميانه

تقصير خيالى به اميد كرم توست * يعنى كه گنه را به از اين نيست بهانه

خيالى هروى

خيالى هروى

خيالى ديگر هروى است . منه :

چشم گريان خيالى از سرشك آرد خلل * مىشود آرى ز باران خانهء مردم خراب

خيالى خجندى

خيالى خجندى

خيالى ديگر خجندى است . منه :

تا جان ز وفاى دهن تنگ تو دم زد * از شهر بقا خيمه به صحراى عدم زد

چون ماه نو از ديده نهان گشت يقين شد * كز فتنهء ابروى تو ترسيد كه خم زد « 3 »

خادمى لحصايى

خادمى لحصايى

خادمى لحصايى است . بعضى اصل او از خراسان دانند و لحصا شهرى است از يمن . او در سنهء 910 از دست شاهى بيگ حاكم قندهار كشته شد . منه :

( 1 ) . دهخدا : بىچاره آن‌كه . ( 2 ) . دولتشاه 317 : ديوان او در ماوراء النّهر و بدخشان و تركستان شهرتى عظيم دارد . از اوست : هركه زين وادى به كوى بخت و دولت مىرسد * از ره و رسم قدم دارىّ و همّت مىرسد از خروش كوس شاهان اين ندا آمد به گوش * كاين سرا هر پادشاهى را به نوبت مىرسد فرصت صحبت مكن فوت از پى مقصود خويش * حاليا خوش بگذران كان هم به فرصت مىرسد آخر اى سرگشتهء وادىّ هجران ، بيش از اين * تشنه‌لب منشين كه درياهاى رحمت مىرسد از ره عزّت خيالى عاقبت جايى رسيد * هركه جايى مىرسد از راه عزّت مىرسد ( 3 ) . ابيات ديگر از روز روشن 251 : باشد كه به جايى رسد از عشق خيالى * چون از ره اخلاص در اين راه قدم زد * گيسو بريد و شد فزون مهرش من گمراه را * گم كرده ره داند بلى قدر شب كوتاه را