منتخب اللطائف ( فارسى ) — الصفحة ١٢٣
اثر شيرازى
ايمان همدانى
ايمان همدانى
شاه مير ايمان تخلّص همدانى در همان عصر بود . « 1 » منه :
رتبه مىخواهى « 2 » چو خورشيد از خلايق دور باش * سايه از همراهى مردم به خاك افتاده است
اعجاز هراتى
اعجاز هراتى
محمّد عطا هراتى اعجاز تخلّص معاصر نصرآبادى است . « 3 » منه :
رسيدم غافل « 4 » و جان را فداى يار خود كردم * نگه تا رفت « 5 » برتابد عنان ، من كار خود كردم
اثر شيرازى
اثر شيرازى
شفيعاى شيرازى اثر تخلّص ، شاگرد ميرزا محمّد هادى قلندر شرر تخلّص بود و در جميع اقسام شعر قدرت كامل داشت . اكثر اشعار ديوانش متضمّن اصطلاح متأخّرين است و شعرش با طور ميرزا سعيد اشرف بسيار ماناست . « 6 » وى راست :
( 1 ) . فرهنگ سخنوران : از شعراى قرن يازدهم هجرى است . نصرآبادى 123 : از سادات نجيب همدان و از كمالات بهره‌مند بود . مدّتى در خدمت نجف قلى خان ولد قزاق خان بود . از اوست : مرغ دل از هجوم غمت سر به خود كشد * در سينه همچو غنچهء گل پر به خود كشد با صاف دل مجادله ، با خويش دشمنى است * هركس كشد در آينه خنجر به خود كشد * چون جرس ناله‌كنان از پى محمل رفتم * سنگ بر سينه‌زنان از تپش دل رفتم ( 2 ) . نصرآبادى : مىجويى . ( 3 ) . نصرآبادى با وى ملاقات داشته و در ص 408 تذكرهء خود ، اين اشعار را از او آورده : اى كه در غوّاصى بحرين فكرى روز و شب * تا نمايى جيب و دامن چون صدف گوهر مثال ترك اين سوداى طوفان زاى كن كاندر سفر * آفتاب شرطه بيرون گاهى آيد از زوال كشتى حمّام هم بحر است و هم ساحل ، بيا * تا شود چشم تو قارون از متاع خطّ و خال دامن و كف پر ز گوهرهاى روحانى كنيم * دست اگر در كيسهء خالى كنيم چون كيسه مال * پس از سرگشتگى شد رشتهء تسبيح زنّارم * ز صد منزل گذشتم تا گره افتاد در كارم * اى دل منشين در پى كارى كه ندارى * بنماى به ما صبر و قرارى كه ندارى با هركه نشينى دم شمشير جدايى است * مگذار ز كف دامن يارى كه ندارى * با دو عالم گشته‌ام بيگانه ، الفت را ببين * رفته‌ام از خاطر ايّام ، شهرت را ببين اى كه بىتابانه مىپوشى لباس عافيت * اوّل از تقويم چاك سينه ساعت را ببين دهخدا : ملّا عطا اعجاز ، از فصحاى شعراى هرات است . ( 4 ) . متن : عاقل . از نصرآبادى تصحيح شد . ( 5 ) . متن : رفته . از نصرآبادى نوشته شد . ( 6 ) . آتشكدهء آذر 270 : او در زمان طفوليّت نابينا شد . اشعار هجوش پست و بلند فراوان دارد . از اوست : چو يوسف را نبيند ، غير يوسف را چرا بيند * چه منّت‌ها كه بر يعقوب دارد ديدهء تارش دهخدا : آخوند اثر شفيعايى ، ديوانى حاوى 1100 بيت دارد . به سال 1113 در لار درگذشت .