دستور الوزاره ( فارسى ) — الصفحة ١٩٤
باب پنجم
*
( 68 ) للّه درّ . . . :
خدا خير دهاد به اين ابيات ، كه اصول آن‌چه نيكو و فصول آن‌چه روشن است ؟ !
* ( 69 ) انت و اللّه . . . :
به خدا سوگند كه تو در شكار پول و بخشش شاهان ، از من ماهرترى .
* ( 70 ) صالحيّه :
قريه‌ايست در نزديكى « الرّهاء » در عربستان كه آن را « عبد الملك بن صالح هاشمى » بنا نهاده است . معجم البلدان .
* ( 71 ) اذا دنت . . . :
چون سرايها و منزلها نزديك شد ، اشتياق من افزون گشت .
بويژه آن‌گاه كه چادرها نزديكتر و نمايان شدند .
* ( 72 ) طربت . . . :
شادمان ( يا اندوهگين ) شدم « 1 » [ با نزديك شدن ] به سوى كودكان خرد و كوچك ، و نزديكى ديدار آنها ، عشق و ميل ، در من برانگيخت .
و هر مسافرى ، [ چون من ] هنگامى كه به نزديكى منازل و جايگاه عزيزانش برسد از شوق و اشتياق سرشار مىشود .
اين دو بيت اسحاق در ص 183 « الاعجاز و الايجاز » با صفت « من احاسن ملحه » با اختلافى نسبت به متن دستور الوزارة آمده :
احنّ الى الاصيبية « 2 » الصغار * و هاج لى الهوى قرب المزار
و كلّ مسافر يزداد شوقا * اذا دنت الديار من الدّيار
در « شروح سقط الزند » معرى « 3 » دو بيت به صورت زير مضبوط است :
طربت الى الاصيبية الصغار * و هاجك منهم قرب المزار
و ابرح ما يكون الشوق يوما * اذا دنت الديار من الديار
* ( 73 ) ايّاك و الدّالّة . . . :
از تدلّل و ناز بپرهيز كه ناز حرمت را تباه مىكند و پيمان را مىشكند .
اين عبارت در ص 80 « الاعجاز و الايجاز » از زبان هرون الرشيد ، و خطاب به اسماعيل بن صبيح آمده است .
* ( 74 ) اخبرنى . . . :
به من بگو خردمندترين و نادانترين مردمان كيست ؟ و براى پاسخ يك سال به تو مهلت
( 1 ) . طرب : الرجل : فرح و - حزن ، ضدّ ( اقرب الموارد ) ( 2 ) . الاصيبية : تصغير اصبية و آن جمع صبى است ( متن اللغة ) ( 3 ) . به نظارت طه حسين . قاهره 1365 ق . ج 2 ، ص 894 ( به نقل از ديوان همام - چاپ دانشگاه تبريز )