دستور الوزاره ( فارسى ) — الصفحة ١٣٦
باب دوم
همان كه جيش اسامه ، با نام او مشهور است ) .
*
( 7 ) لكلّ شىء سنام . . .
هر چيزى را كوهان و بلند جايى است و سورهء بقره ، بلندى قرآن است .
روايت است از ابو امامه از ابىّ كعب كه پيغمبر ( ص ) گفت : « انّ لكلّ شىء سناما و سنام - القرآن سورة البقره » تفسير ابو الفتوح رازى . ص 57 / ج 1 به كوشش شعرانى .
* ( 8 ) اهل القرآن . . . :
حديث نبوى است ر ك جامع الصغير ج 2 ص 110 و مسند احمد ج 3 ص 128 .
در صفحهء 242 بدين صورت نيز آمده : اهل القرآن هم اهل اللّه و خاصّته .
* ( 9 ) فعقد لواءه بيده :
پس درفش لشكر را به دست او بست .
* ( 10 ) وقتى متوكّل با وزير خود ابو الميامن . . . :
اين « ابو الميامن » كه مؤلف با عنوان وزير متوكّل نام مىبرد شناخته نشد ، و با توجه به [ متوكّل چند ماه پس از خلافت خويش ، به محمد بن عبد الملك زيّات خشم گرفت و همهء اموال او را بگرفت و ابو الوزير را بجاى او نشاند . . . دوران وزارت ابو الوزير كوتاه بود و متوكّل وزارت به محمد بن فضل جرجرائى داد . سپس او را برداشت و از سال 233 تا وقتى كشته شد عبد اللّه بن يحيى را بعنوان وزير داشت ] « 1 » . و نيز تجارب السلف وزراى متوكّل را همان سه تن فوق الذكر نام مىبرد ، با مراجعه به كتابهاى :
تحفة الوزراء منسوب به ثعالبى ، الوزراء و الكتّاب جهشيارى « 2 » ، تاريخ حبيب السير و تاريخ الخلفاء « 3 » نيز اثرى از وى بدست نيامد با توجه به عبارت متن : [ در حسن صورت . . .
و بذله‌هاى لطيف و . . . لطافت طبع و . . . آيتى بود ، با هم در خلوتجاى . . . خوش نشسته بودند و . . . ] دور نيست كه همين ابو جعفر محمد بن الفضل جرجرايى باشد كه هندوشاه در تجارب السلف او را [ مردى فاضل و اديب و ظريف ] معرفى مىكند و مىافزايد كه :
[ متوكّل با او انس داشت ] « 4 » .
* ( 11 ) الانس فى المجلس . . . :
انس و خوگرى در بزمگه خاص بايد باشد نه در مجلس عام و همگان .
* ( 12 ) روّحوا القلوب :
تمام حديث چنين است : « روّحوا القلوب ساعة فساعة » ترجمهء شهاب الاخبار ص 460 .
در « ترك الاطناب » ساعة بساعة ضبط شده ص 387 .
( 1 ) . مروج الذهب ج 2 / ص 9 - 498 . ترجمهء ابو القاسم پاينده . ( 2 ) . كتاب الوزراء و الكتّاب ، ابو عبد اللّه جهشيارى ، ترجمهء ابو الفضل طباطبائى 1348 - تهران . ( 3 ) . تاريخ الخلفاء سيوطى ، تحقيق از محمد محيى الدين 1378 - مصر . ( 4 ) . تجارب السلف . ص 181 .