خوابگزارى و التحبير في علم التعبير ( فارسى ) — الصفحة ٤٠
باب سيم اندر معنى اين حديث كه رسول عليه السلم فرموده است كه « الرؤيا على ما تعبر » ، و نيز فرموده است عليه السلم كه « الرؤيا برجل طائر فاذا عبرت وقعت »
و دليل بر آنك خواب تابع تعبير معبرست آن است كه بارى سبحانه در تنزيل آسمانى مىفرمايد در قصهء يوسف عليه السلم ، قال جل جلاله : « قُضِيَ الْأَمْرُ الَّذِي فِيهِ تَسْتَفْتِيانِ » ، يعنى واجب شد بر شما حكم اين تعبير كه كردم ، خواه شما اين ديده‌ايد « 1 » و خواه نه .
و آن‌چنان بود كه اندر آن [ 27 پ ] زمان كه يوسف عليه السلم به مصر در زندان كردند ملك مصر بر ساقى و خوان سالار خود خشم گرفته بود و ايشان را در زندان كرده بود به تهمت آن‌كه ايشان ملك را زهر خواهند داد و ايشان و هريك خوابى از يوسف عليه السلم پرسيدند ساقى گفت من اندر خواب چنان ديدم كه در بستانى بودم و به زير درخت انگور رفتم و سه خوشه انگور بر آن درخت بود و من آن را بستدم و خمر كردم و به ملك دادم
خوان سالار گفت من چنان ديدم كه سه سله بر سر داشتم و نان دران سلها بود و مرغان ازان همىخوردند .
يوسف عليه السلم فرمود كه تعبير خواب ساقى آنست كه بعد از سه روز ديگر ملك وى را خلعت دهد و عمل وى به وى باز دهد ، و تعبير خواب خوان سالار آنست كه ملك بعد از سه روز ديگر بفرمايد تا وى را بر دار كنند و بگذارند تا مرغان بخورند . چون يوسف عليه السلم اين بگفت [ و ] تعبير بكرد ايشان گفتند ما اين خواب نديديم . يوسف عليه السلم فرمود كه اگر ديديد و اگر نديديد حكم آن واجب شد .
و بعضى گفته‌اند كه ايشان هيچ [ 51 الف ] يك آن خواب نديده بودند بل كه با خويشتن تقرير كردند و بر سبيل امتحان از وى باز پرسيدند
( 1 ) - اصل : ديده‌اند .