زينت المجالس ( فارسى ) — الصفحة ٧٧٩
اردبيل
بعضى در مرتبهء تشيع غلو داشتند كه فوق آن تصور نتوان كرد و برخى بر مذهب خود باقى بوده‌اند و فقير و غنى آنديار از كسب خالى نباشند حمد اللّه مستوفى گويد كه تبريزيان در محبت و دوستى سست نهادند .
هرگز نشود بطبع تبريزى دوست * مغزند همه جهان و تبريزى پوست
آن را كه بدوستى نيابى صادق * گوهر كه غريبست كه تبريزى خواست
خواجه همام الدين تبريزى در جواب گويد .
تبريز نكو و هرچه ز انجاست نكو است * مغزند ، مپندار تو ايشانرا پوست
با طبع مخالفان موافق نشوند * هرگز نشود فرشته با ديوان دوست
چون اكثر مردم تبريز افيون ميخورند و در صباح هركس با ايشان سخن گويد جواب درشت شنود و بعد از پيشين كه كيفيت ايشان رسيده باشد اگر از كسى صد دشنام شنوند به زبان تواضع و ملايمت جواب گويند مشهور است كه تبريزيان صاحب نخوت و متكبرند و بسرعت خلل در بناى مودت ايشان راه يابد و رنود آنجا سخت حبره كش‌اند و بيباك و در مقبرهء سرخاب انورى و خاقانى و ظهير فاريابى و فلكى شيروانى آسوده‌اند و حقوق ديوانى آنجا در عهد غازان خان هشتصد و هفتاد تومان و پنجهزار دينار خانى بوده است ولايت آن هفت ناحيه مشتمل است بر چند پاره ديه معمور
اوجان
اوجان
را بيژن بن گيو ساخته است غازان بتجديد عمارت آن نموده از سنگ و گچ باروئى بر آن كشيده و دور آن سه هزار قدم بود آبش از كوه سهند است و در او ميوه نباشد اما غله بسيار است
بلوك اردبيل
بلوك اردبيل
در اين بلوك دو شهر بوده اردبيل و خلخال ليكن الحال خرابست
اردبيل
اردبيل
از اقليم چهارم است طولش مرلب و عرضش لج ع كيخسرو بن سياوش ساخته و در پاى كوه سيلان افتاده است هوايش در غايت سرديست چنانچه غلهء آنجا را هم در آنسال كه دروند بالتمام خورد نتوان كرد بعضى تا سال ديگر همچنان با خوشه بماند و به غير از غله حاصلى نباشد آبش بغايت گوارنده و هاضم بود و از كوه سيلان آيد بر اين سبب اهل آنديار أكول باشند ولايتش صدپاره ديه است همه سردسير و بر سر كوه سيلان قلعهء محكم بوده است آن را بهمن دز ميگفته‌اند فردوسى گويد كه در وقت نزاع كيخسرو و فريبرز ابن كاوس در باب سلطنت مقرر شد كه هريك از آن دو شاهزاده كه بهمن دز را فتح كند پادشاه باشد و آن مهم بسعى كيخسرو كفايت شد حقوق ديوانى اردبيل و ولايت او هشتاد