مذكر احباب ( فارسى ) — الصفحة ٢٧٤

[ 244 ] ذكر ملّا قاسم

رباعى

پيرى عارف كه مشهدش بود وطن * بگريخت ز بىيُمنى آن تا به يَمن

عكسِ رخِ خود در آب و آيينه نديد « « 3 » » * تا صورتِ مشهدى نبايد ديدن

[ 244 ] ذكر ملّا قاسم

[ 244 ] ذكر ملّا قاسم

در اوايل تحصيل همراه فقير مىبود « « 1 » » ، طبع سليم داشت « « 2 » » ، امّا به واسطهء بيكارى ترقى ننمود . در كتابت سرعت تمام دارد و خطّش بىصورتى نيست و از كاتبان راست‌نويس است و در خدمتكارى پايدار است و بديهه را نيز مىگويد . از پدرش زر بسيار به او مانده بود ، به عبد العلى موش نام شخصى قمار كرد « « 3 » » و همه را باى داد ، و در بديهه گفت اين مصراع كه :

دوش با عبد العلى طرحِ قمار انداختم

فقير گفت كه :

بد قمارى بين كه زرهاى من مدهوش برد

باز او گفت كه :

ارسلان چون موش عمرى تنگه‌ها را جمع كرد

فقير گفت كه :

زد فلك نقشِ غريب و تنگه‌ها را موش برد

و سبب بسط ياران شد « « 4 » » .

غزلهاى « « 5 » » مطبوع خوب دارد و اين غزل « « 6 » » را نيكو گفته است :

غزل

بر دهانت تهمتِ هستى گمانى بيش نيست * آبِ خضر از لعلِ جان‌ْبخشت نشانى بيش نيست


( 3 ) . B بديد [ 244 ] : ( 1 ) . P در صغر سن در مكتب فقير مىخواند ( 2 ) . H , B « طبع . . . داشت » ندارد ( 3 ) . P به عبد العلى خوش‌نويس قمار كرد ( 4 ) . P « و سبب . . . شد » ندارد ( 5 ) . P اشعار ( 6 ) . P شعر