مذكر احباب ( فارسى ) — الصفحة ٢٥٣

[ 214 ] ذكر جميل قدوة العلماء و زبدة النقباء امير صدر الدّين محمّد « « 1 » »

والد عالى خود مىنمود . چون امير كبير خطاب « ارجعى » را به سمع رضا اصغا نموده ، رضا به قضا داد ، به مضمون اين بيت اوستاد فرموده :

بيت

تمتّع ز هر گوشه‌اى يافتم * ز هر خرمنى خوشه‌اى يافتم

به خدمت علما مىرسيد و كسب فضايل مىكرد . در بدايت حال به عقل كافى خلاصهء اوقات را به هدايهء حقّ به مطالعهء فقه صرف نموده « « 3 » » ، و در زمان مختصر در وقايهء فصول و ابواب آن‌چنان سعى به ظهور رسانيد كه از شرح ، مستغنى است . و مدّتى است كه خوان افاده بر اهل استفاده گسترانيده به نطق شيرين و كلام نمكين طلّاب را مستفيد كرده « « 4 » » ، مشكات قلوب ايشان را از مصابيح حديث مطلوب ، و مصباح شمايل مرغوب منوّر مىنمايد . و تفسير آيات بيّنات را از ينابيع كشّاف ضمير منير مهر ضوء قمر پرتو بر سبيل تيسير تقرير نموده ، مجلس درس را چون خلد برين مىآرايد . در يك ماه رمضان حفظ كلام الله را مزيد فضايل ساخته ، به علم نافع - كه عاصم است - درس شاطبى بواجبى مىفرمايد و در وادى قرائت بىوقوف قدم نمىگذارد و عدم تجويد مطلقا جايز نمىدارد . و در باب حكميّات بغايت محكم است و در زهد و صلاح سند محكم « « 5 » » . اگر عرض فضايلش به تفصيل كرده شود به طول مىانجامد ، اولى آن است كه ترك اطناب در انشا - كه خبر از ملال مىدهد - نموده آيد و به اين مصراع قصر و ايجاز كرده شود :

آنچه خوبان همه دارند تو تنها دارى

مقرّر و معيّن است كه تحصيلى كه در ضمن صلاح و تقوى باشد چنين ثمره خواهد داد .

بيت

باران كه در لطافتِ طبعش « « 6 » » خلاف نيست * در باغ لاله رويد و در شوره بوم « « 7 » » خس

با وجود چندين فضل « « 8 » » گاهى به شعر نيز التفاتى مىفرمايد . و تاريخ وفات حافظ احمد را كه بغايت خوش‌آواز بود ، نيكو فرموده است :

( 3 ) . B « به . . . نموده » ندارد ( 4 ) . B « به نطق . . . كرده » ندارد ( 5 ) . B « و در . . . محكم » ندارد ( 6 ) . B « طبعش » ندارد ( 7 ) . P شوره‌زار ( 8 ) . B فضايل