مذكر احباب ( فارسى ) — الصفحة ١٨٤
[ 135 ] [ ذكر جميل ] مولانا ابو القاسم « « 1 » »
امير عليشير بود « « 4 » » . روزى در منزل افتخار الأطبّاء « « 5 » » مولانا سلطان محمود طبيب ، اكابر جمع بودند ، ملّا مير واعظ گفت « « 6 » » كه " چون امير عليشير عمارت مسجد جامع را به اتمام رسانيده « « 7 » » ، مولانا درويش على مذكور تاريخى گفته ، و هو هذا : « « 8 » »
بيت « « 9 » »
تاريخِ عمارتش اگر مىخواهى * ارقام عناصر است و صفر و افلاك
[ [ و ازين عدد نهصد و چهار خواسته ، و آن را در كاشين نقش كردهاند و تحسين نمودهاند . فقير گفت كه هندسه را از چپ به راست مىخوانند ، آنچه اوّل مذكور مىگردد در آخر مكتوب مىشود .
اگر در بحرى ديگر چنين مىگفت كه : « ز ارقام افلاك و صفر و عناصر » ؛ بىدغدغه مىبود « « 10 » » ] ] .
بحث بسيار شد ، اكثر فضلا « « 11 » » به جانب فقير آمدند ، امّا ناقل از نقل خويش انتقال ننمود « « 12 » » . و اللّه أعلم بالصّواب « « 13 » » .
و مولانا ابو القاسم مذكور « « 14 » » اهليّت تمام داشت و كليّات طب را نيكو ورزيده بود و بر جزئيات استحضار حاصل كرده « « 15 » » ، و فضايل ديگر را نيز بدست آورده « « 16 » » . ابيات و اشعار نيكو دارد « « 17 » » و اين معمّا به اسم « نور » از سخنان دلاويز اوست « « 18 » » :
بيت
ندارى باورم اى لاله رخسار * كه گشتم در غمِ عشق تو بيمار « « 19 » »
و اين مطلع نيز به او منسوب است : « « 20 » »
( 4 ) . P بوده ( 5 ) . P افتخار الأولياء ( 6 ) . H , P مير ملاى واعظ كه از افاضل خراسان بود فرمود ( 7 ) . P تمام كرد ( 8 ) . P + فضلا تاريخها گفتند مولانا درويش على گفت ( 9 ) . P شعر ( 10 ) . عبارات داخل قلاب در P به اين صورت آمده است : « اهل هرى استحسانها نمودند و در كاشين عمارت نقش كردهاند و ازين عدد نهصد و چهار خواسته . فقير گفت : در هندسه آنچه اول مذكور مىشود چون مىنويسند آخر مكتوب مىگردد ، چون از چپ به راست مىرود بر اين تقرير چهارصد و نه مىشود و اگر بحر ديگر بدين نوع مىگفت كه : از ارقام افلاك صفر و عناصر ؛ بىدغدغه مىبود ( 11 ) . P , H , K و بسيارى از فضلا ( 12 ) . P امّا ناقل سخت ، نقل ننموده ثابت قدم بماند ( 13 ) . P « و اللّه . . . بالصواب » ندارد ( 14 ) . P ملّا ابو القاسم ( 15 ) . P در طب تجربهء كلى حاصل كرده بر جزئيات علاج مطلع بود ( 16 ) . P و به غير از طب فضايل ديگر نيز آورده بود ( 17 ) . P اشعار بسيار دارد ( 18 ) . P به اسم نور الدين به دو منسوب است ( 19 ) . P بعد از بيت اين جمله را دارد : چون زرامادر دارى مىشود ( ؟ ) ( 20 ) . P و اين مطلع به دو منسوب است