مذكر احباب ( فارسى ) — الصفحة ١٧٤

[ 126 ] ذكر جميل افتخار « « 1 » » الأطبّاء مولانا محمّد « « 2 » »

قطعه - لمؤلفه « « 13 » »

بسى نادرْفنان بردند قانونِ شفا از تو * كه اندر چنگِ « « 14 » » ايشان بود عاجز بو على سينا

كلامِ موجزت باشد مدام از شرح مستغنى * از آن نفسِ نفيسَت مىزند بر خلق استغنا

اين فقير مطالعهء طب در خدمت مولانا كرده « « 15 » » و از علوم « « 16 » » حقيقيّه نيز گذرانيده . و مولانا « « 17 » » به كتابت ميل تمام داشت « « 18 » » . اگر « « 19 » » مدّت عمر شريفش را به مجموع كتابتش موازنه كرده شود ، نزد عقل مشكل مىنمايد « « 20 » » . و فضايل جزئى را « « 21 » » ضبط كلّى نموده بود . خصوصا در فنون شعر و به قواعد آن مهارت عظيم داشت « « 22 » » . اشعار بلاغت‌آميز فصاحت انگيزش بسيار است « « 23 » » و اين مطلع او « « 24 » » بغايت صاف و روان و هموار « « 25 » » واقع شده « « 26 » » :

نظم

زان رُخ آب حيات و ابروان نيلگون * كشتى اميد را « « 27 » » در گرداب غم دارم نگون

و تواريخ را نيكو « « 28 » » مىگفت و در فوت برادر فقير فريدون خواجه ، نامش را تاريخ ساخته بود « « 29 » » و لفظ " پيدا " را اسقاط نموده « « 30 » » ، اينچنين نظم كرده بود « « 31 » » :

تاريخ « « 32 » »

از فريدون خواجه پيدا نيست آثار ، او كجاست * كز غمش هر لحظه از نو بر دلِ من داغهاست

و به أسلوب قواعد مولانا سيفى 48 اين مطلع را نيكو گفته « « 33 » » :

- فضايل نيز شاگردان رشيد داشته و به مرتبهء مولويت رسيده‌اند و مؤلف در وصف گفته » ( 13 ) . P « قطعه لمؤلفه » ندارد ( 14 ) . P كه اندربين ( 15 ) . P فقير نيز درس او خوانده‌ام ( 16 ) . P , H و از ساير علوم ( 17 ) . K « و مولانا » ندارد ( 18 ) . P , K مايل بود ( 19 ) . P اكثر ( 20 ) . P به مجموع مكاتباتش موازنه كرده شد و عقل متحير مىگردد ( 21 ) . P و در فضايل جزوى ( 22 ) . H , P بتخصيص در فنون شعر مهارت كلى داشت ( 23 ) . P « اشعار . . . بسيار است » ندارد ( 24 ) . P مطلعش ( 25 ) . P « و هموار » ندارد ( 26 ) . P شد ( 27 ) . K , P « را » ندارد ( 28 ) . P بسى نيكو ( 29 ) . K , P در فوت برادر فقير نام را تاريخ كرده ( 30 ) . H , P نموده بود ( 31 ) . P « اينچنين . . . بود » ندارد ( 32 ) . P « تاريخ » ندارد ( 33 ) . P گاهى تتبّع مولانا سيفى مىنمود اين مطلع از آن جمله است