مذكر احباب ( فارسى ) — الصفحة ١٦٦

[ 118 ] ذكر جميل امين موحّد مولانا محمد امين زاهد « « 1 » »

در تزهّد نادرهء زمان بود « « 2 » » و اوقات با بركات را به مطالعهء علوم دينى صرف مىنمود و بجز مطالعهء تفسير و حديث و فقه به شغل ديگر 45 نمىپرداخت « « 3 » » . و از ابتداى حال تا زمان ارتحال تأهّل اختيار ننموده بود « « 4 » » . و به سلاطين كم اختلاط مىكرد « « 5 » » . و حضرت عبيد الله خان به مولانا اعتقاد تمام داشت « « 6 » » . وقتى به جهت خرج لشكر توجيهى كرده بودند ، و كسى منع آن نمىتوانست نمود ، خدمت مولانا به خان عرض كرد « « 7 » » كه در اين توجيه چهار امر نامناسب واقع مىشود « « 8 » » :

اوّل « « 9 » » : از كسى كه نمىبايد گرفت مىگيرند « « 10 » » . دوّم « « 11 » » : از كسى كه مىبايد گرفت ، نمىگيرند « « 12 » » .

سيوم « « 13 » » : به كسى كه مىبايد داد ، نمىدهند . چهارم « « 14 » » : به كسى كه نمىبايد داد ، مىدهند .

به همين سخن آن توجيه گذاشته‌اند و رعايا خلاص گشتند « « 15 » » . ازين گونه احسان در حقّ فقرا بسيار داشتند و اصلا به رسوم و عادات نمىپرداختند « « 16 » » . [ [ و گاهگاه به جهت انشراح قلب به شعر توجّهى مىنمودند و اين مطلع از مقالات شريفهء مولانا است « « 17 » » : ] ]

بيت

هزار بار كند جانِ خود نثار يكى * نكرده شكر غم يار از هزار يكى

به سنّ هشتاد سالگى رسيده بود كه مبطون ارتحال نمود « « 18 » » . در حظيره خواجهء بزرگ 44 - قدّس سرّه - در جوار مولانا على ابيوردى مدفون است « « 19 » » .

( 1 ) . P ذكر جميل عابد ماجد امين زاهد ( 2 ) . P اختيار عزلت نموده بود ( 3 ) . H صرف نموده به شغل ديگرى نمىپرداخته ( 4 ) . P اختيار عزلت نموده بود ( 5 ) . B « و به سلاطين . . . مىكرد » ندارد ( 6 ) . P معتقد عبيد الله خان بود ( 7 ) . P , H عمال به جهت لشكر توجهى كرده بودند و كسى را مجال منع آن نبوده به خان عرض كرده ( 8 ) . P واقع شده ( 9 ) . P « اوّل » ندارد ( 10 ) . P از كسى كه مىبايد گرفت نمىگيرند ( 11 ) . P و + دويم ( 12 ) . P , K از كسى كه نمىبايد گرفت مىگيرند ( 13 ) . P و + سيوم ( 14 ) . P و + چهارم ( 15 ) . P به همين سخن توجيه را بر طرف كردند ( 16 ) . P ازين نوع حساب در حق آن بسيار داشت و به رسم و عادت مطلقا نمىپرداخت ( 17 ) . عبارت داخل قلاب در P چنين آمده : « و به آرامى مرتبهء معاش با وجود كثرت مشاغل در بين توجيهى مىفرموده و اين مطلعش بسيار خوب واقع شده » ( 18 ) . P « به سن . . . ارتحال نمود » ندارد ( 19 ) . P در جوار مزار بزرگوار حضرت خواجه نقشبند قدس الله سره العزيز مدفون است