مذكر احباب ( فارسى ) — الصفحة ٧٨

[ 21 ] ذكر جميل مولانا فانى بخارى

با چشمِ پُر آب آرم نعم بر خوان - * در مجلسِ يار

با جسم كباب دارم طلب افغان - * مانند هزار

با چنگ و رباب اشك شفق‌ريزان « « 32 » » - * چون دانهء نار

و ابيات مشكله از « « 33 » » اين قصيده به طريق مصنوع برآورده شده . يكى « « 34 » » رباعى مخترع از « « 35 » » مولانا لطف الله « « 36 » » [ نيشابورى ] است كه در هر مصراعى يكى از گلها و يكى از لفظ " پريروزى « « 37 » » " و " امروز " و " فردا " ، و يكى از اسلحه ، « « 38 » » و يكى از جواهر ، و يكى از عناصر را ملتزم گشته است . « « 39 » » و مولانا سيمى - كه يكى از شاعران پرزور است و بانى اين بيت است : « « 40 » »

يك روز به مدحِ شاهِ پاكيزه‌ْسرشت * سيمى دو « « 41 » » هزار بيت را گفت و نوشت

شش ماه « « 42 » » فكر كرده و آخر الأمر « « 43 » » در جواب آن « « 44 » » به عجز معترف شده . و هو هذا « « 45 » » :

رباعى

گل داد پرير درعِ فيروزه به باد * دى جوشَن لعل لاله بر خاك افتاد « « 46 » »

داد آب سخن خنجر مينا امروز * ياقوت سنان آتش نيلوفر داد

هرچند كه مصراع چهارم بىدغدغه نيست امّا بسيار خوب « « 47 » » واقع شده است . و فى تتبّعه :

رباعى « « 48 » »

گل درع زمّردى پرير « « 49 » » آتش داد * دى غنچه به خاكِ خود فيروزه نهاد

سوسن بده آب تيغ الماس امروز * چون جوشن لعل لاله فرداست به باد

و خدمت ملّاى مذكور - مصراع : در وجه معاش بىبضاعت بوده « « 50 » » - يكى كهنه‌دستار « « 51 » » به مشقّت بسيار « « 52 » » بدست آورده و در بيرون شهر آن را شسته بوده كه ناگاه باد « « 53 » » دستبردى نموده ، و دستار را ربوده . « « 54 » » ملّا چون نظر بر آن گماشته ، « « 55 » » باد خاك را در چشم « « 56 » » او « « 57 » » انباشته ، ملّا

( 32 ) . B مريزان ( 33 ) . P « از » ندارد ( 34 ) . B و يك ( 35 ) . P « از » ندارد ( 36 ) . P ملا لطيف اللّه نيشابور ( 37 ) . P كه در هر مصرع يكى از پريروزى ( 38 ) . P عناصر ( 39 ) . P و يكى از جواهر و يكى از رياحين و يكى اسلحه را ملتزم گشته ( 40 ) . B و مولانا سيمى كه صاحب اين بيت است ( 41 ) . P و ( 42 ) . B « ماه » ندارد ( 43 ) . P « و آخر الأمر » ندارد ( 44 ) . P او ( 45 ) . P « و هو هذا » ندارد ( 46 ) . P , K فتاد ( 47 ) . K بسيار خوش و خوب ( 48 ) . P بجاى : و فى تتبعه رباعى « جواب » آمده است ( 49 ) . K بدير ( 50 ) . P مولانا در وجه معاش بىبضاعت بوده ( 51 ) . P دستارى ( 52 ) . P بسيارى ( 53 ) . P باد + به او ( 54 ) . P از دست ملا ربوده ( 55 ) . P ملا چون نظر كرده ( 56 ) . P دو چشم ( 57 ) . B « او » ندارد